कैलाली । नेपाली कांग्रेस सुदूरपश्चिम प्रदेश संसदीय दलका नेता तथा निवर्तमान मुख्यमन्त्री कमलबहादुर शाहले प्रदेशसभाका सभामुख भीम भण्डारीको भूमिकामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएका छन्। अमेरिकामा रहेका कांग्रेस प्रदेशसभा सदस्य प्रकाश देउवालाई सभामुख भण्डारीले पदमुक्त गरेपछि शाहले उक्त निर्णय पूर्वाग्रही र बदनियतपूर्ण भएको आरोप लगाएका हुन्।

बुधबार पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै शाहले सभामुखले प्रदेशसभाको निष्पक्ष नेतृत्व गर्नुपर्ने संवैधानिक दायित्वविपरीत दलगत राजनीतिक प्रभावमा निर्णय गरेको दाबी गरे। उनका अनुसार मुख्यमन्त्री खगराज भट्टले प्रदेशसभाबाट विश्वासको मत लिन लागेको दिन नै कांग्रेस सांसद देउवालाई पदमुक्त गरिनु संयोग मात्र नभएको देखिन्छ।

‘आज सरकारले विश्वासको मत लिने तयारी गरेको छ। त्यही समयमा सभामुखले प्रकाश देउवालाई एक्कासि पदमुक्त गर्नुभएको छ,’ शाहले भने, ‘यो निर्णय पक्षपाती छ। सभामुखको भूमिकामाथि नै गम्भीर प्रश्न उठेको छ।’

शाहले देउवा लामो समयदेखि विदेशमा रहेको र आफू अनुपस्थित हुनेबारे जानकारीसमेत गराइसकेको अवस्थामा सभामुखले पर्याप्त सोधखोज र प्रक्रिया पूरा नगरी पदमुक्त गरेको आरोप लगाए। कुनै पनि प्रदेशसभा सदस्यलाई पदमुक्त गर्नुअघि उसको अवस्था र अनुपस्थितिको कारणबारे आवश्यक प्रक्रिया पूरा गर्नुपर्ने उनको भनाइ छ।

उनले यसअघि नागरिक उन्मुक्ति पार्टीकी तत्कालीन प्रदेशसभा सदस्य इन्दिरा गिरीलाई पदमुक्त गरिएको घटनासमेत स्मरण गरे। गिरीको पदमुक्ति सर्वोच्च अदालतबाट बदर भएर पुनर्बहाली भएको उदाहरण प्रस्तुत गर्दै शाहले प्रकाश देउवाको विषयमा पनि कानुनी उपचारको बाटो खुला रहेको बताए।

‘कुनै पनि प्रदेशसभा सदस्यलाई पदमुक्त गर्दा आवश्यक रूपमा सोधपुछ र प्रक्रिया पूरा गर्नुपर्छ। विगतमा पनि यस्ता निर्णय अदालतबाट उल्टिएका उदाहरण छन्,’ शाहले भने।

सभामुखले दलगत अंकगणितलाई ध्यानमा राखेर निर्णय गर्न नहुने शाहको भनाइ छ। सभामुख सम्पूर्ण प्रदेशसभाको साझा र निष्पक्ष पद भएकाले दल विशेषको हित वा सत्ता समीकरणलाई केन्द्रमा राखेर निर्णय गर्नु उचित नहुने उनले बताए।

‘सभामुखले दलीय मान्यतालाई आधार बनाएर प्रदेशसभाको अंकगणित हेर्नु हुँदैन। उहाँले निष्पक्ष भूमिका निर्वाह गर्नुपर्छ। यस्ता घटना दोहोरिनु हुँदैन,’ शाहले भने।

शाहले सभामुखको निष्पक्ष भूमिकालाई संस्थागत गर्न आफूहरू सहयोग गर्न तयार रहेको बताए। तर सभामुखबाट हुने राजनीतिक पूर्वाग्रहयुक्त गतिविधिको भने कांग्रेसले निरन्तर विरोध गर्ने उनले स्पष्ट पारे।

विश्वासको मतमा कांग्रेस विपक्षमा

यसैबीच, मुख्यमन्त्री खगराज भट्टले बुधबार प्रदेशसभाबाट विश्वासको मत लिने तयारी गरिरहेका छन्। यही दिन कांग्रेस सांसद प्रकाश देउवालाई पदमुक्त गर्ने सभामुखको निर्णय आएपछि कांग्रेसले त्यसप्रति आपत्ति जनाएको हो।

शाहले मुख्यमन्त्री भट्टले लिन लागेको विश्वासको मतमा नेपाली कांग्रेस विपक्षमा मतदान गर्ने स्पष्ट पारे। उनले देउवालाई पदमुक्त गर्ने निर्णयले प्रदेशसभाको अंकगणित र विश्वासको मतको प्रक्रियामाथि समेत प्रश्न उठेको बताए।

कांग्रेसको आरोपअनुसार, विश्वासको मतका क्रममा आफ्नो पक्षमा अंकगणित सुनिश्चित गर्ने उद्देश्यले देउवालाई पदमुक्त गरिएको हो। तर सभामुख पक्षले भने देउवा लामो समयदेखि प्रदेशसभामा अनुपस्थित रहेको विषयमा प्रचलित कानुनी तथा संसदीय प्रक्रियाअनुसार निर्णय गरिएको दाबी गर्दै आएको छ।

प्रकाश देउवाको पदमुक्तिको विषय अब राजनीतिक विवादसँगै कानुनी बहसतर्फ समेत जाने सम्भावना देखिएको छ। कांग्रेसले सभामुखको निर्णयविरुद्ध आवश्यक कानुनी प्रक्रिया अघि बढाउने संकेत गरेपछि सुदूरपश्चिम प्रदेशसभाको पछिल्लो घटनाक्रम थप पेचिलो बन्ने देखिएको छ।

Originally published on abcnews.com.np.