काठमाडौं/इस्लामाबाद : विश्वकै ध्यान केन्द्रित भइरहेको घडीमा अमेरिका, इरान र पाकिस्तानबीचको त्रिपक्षीय युद्धविराम वार्ता आज पाकिस्तानको राजधानी इस्लामाबादमा औपचारिक रूपमा सुरु भएको छ। सन् १९७९ को इस्लामिक क्रान्तिपछि वासिङ्टन र तेहरानबीचको यो सबैभन्दा उच्चस्तरीय प्रत्यक्ष संवाद मानिएको छ।

अमेरिकी प्रतिनिधिमण्डलको नेतृत्व उपराष्ट्रपति जेडी भान्स ले गरिरहेका छन् भने इरानतर्फबाट संसद्का अध्यक्ष मोहम्मद बागेर गालिबाफ र विदेशमन्त्री अब्बास अराघची सहभागी छन्। दुवै पक्षले वार्ताअघि पाकिस्तानी प्रधानमन्त्री शहबाज शरीफ सँग भेटवार्ता गरेका थिए।

यो वार्ता केवल युद्धविराम कायम गर्ने प्रयास मात्र नभई मध्यपूर्वको भविष्य निर्धारण गर्ने निर्णायक मोडका रूपमा हेरिएको छ। केही दिनअघि घोषणा गरिएको अस्थायी युद्धविरामलाई स्थायी शान्तिमा रूपान्तरण गर्ने उद्देश्यले वार्ता अघि बढाइएको हो।

📌 वार्ताका मुख्य बुँदा र पछिल्ला अपडेट

• इरान र अमेरिकाबीचको औपचारिक वार्ता इस्लामाबादमै सुरु भएको स्रोतहरूले पुष्टि गरेका छन्।
• इरानले लेबननसँग निरन्तर सम्पर्कमा रहेको बताउँदै सबै मोर्चामा युद्धविराम पालना भएको सुनिश्चित गर्न खोजिरहेको जनाएको छ।
• इरानी राजदूत रेजा अमीरी मोगद्दामले अमेरिकाको प्रतिबद्धतामाथि प्रश्न उठाउँदै वार्ता सफल हुने–नहुनेबारे शंका व्यक्त गरेका छन्।

🌍 अन्तर्राष्ट्रिय कूटनीतिक चलखेल तीव्र

फ्रान्सका राष्ट्रपति इम्यानुएल म्याक्रों ले साउदी युवराज मोहम्मद बिन सलमान तथा टर्कीका राष्ट्रपति रेचेप तैयप एर्दोआन सँग छुट्टाछुट्टै वार्ता गर्दै मध्यपूर्वको अवस्थाबारे छलफल गरेका छन्।

म्याक्रोंले युद्धविराम पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन हुनुपर्ने र विशेषगरी हर्मुज जलडमरूमध्य मा सुरक्षित तथा स्वतन्त्र आवागमन तत्काल पुनःस्थापना गर्नुपर्नेमा जोड दिएका छन्।

🧭 विश्लेषण: कठिन तर सम्भावनायुक्त बाटो

विश्लेषकहरूका अनुसार यो वार्ता अन्तिम समाधान होइन, बरु लामो प्रक्रियाको सुरुआत हो। “यो अन्त्य होइन, सुरुआत हो,” एक मध्यपूर्व विशेषज्ञले बताएका छन्। पछिल्ला घटनाक्रमले वार्ता सजिलो नभए पनि पूर्ण रूपमा अवरुद्ध नभएको संकेत दिएका छन्।

🤝 पाकिस्तानको भूमिका

पाकिस्तानले मध्यस्थकर्ताको रूपमा सक्रिय भूमिका खेलेको छ। प्रधानमन्त्री शहबाज शरीफले दुवै पक्षसँग छुट्टाछुट्टै भेटवार्ता गर्दै “क्षेत्रीय र वैश्विक शान्तिका लागि सार्थक नतिजा निकाल्न” प्रतिबद्धता जनाएका छन्।

इस्लामाबादमा सुरु भएको यो वार्ता केवल कूटनीतिक संवाद मात्र होइन—यो मध्यपूर्वको शक्ति सन्तुलन, विश्व ऊर्जा आपूर्ति, र अन्तर्राष्ट्रिय सुरक्षासँग जोडिएको ऐतिहासिक मोड हो। अबका केही दिन विश्व राजनीतिका लागि निर्णायक हुने देखिएको छ।