खलङ्गा (दार्चुला) – दार्चुलाको दुर्गम व्यास गाउँपालिका–२, दुम्लिङका बासिन्दाले अझै पनि ज्यानको बाजी लगाएर महाकाली नदी वारपार गर्नुपर्ने बाध्यता छ । सडक सुविधाबाट टाढा रहेको यो बस्तीमा बालबालिकादेखि बिरामी र ज्येष्ठ नागरिकसम्मले नेपाल–भारत जोड्ने अस्थायी अवैध तुइनको जोखिमपूर्ण यात्रा गर्न बाध्य छन् ।
दुम्लिङबाट भारततर्फको गर्बाधार जोड्ने यो तुइन स्थानीय बासिन्दाको लागि अनिवार्य मार्ग बनेको छ । उपचार, शिक्षा, रोजगारी र दैनिक उपभोग्य सामान ओसार्न यही तुइन नै एकमात्र सहारा हो । वर्षात्मा नदीको बहाव बढ्दा जोखिम अझै बढ्छ ।
३१ वर्षदेखि सुनिएन जनताको गुनासो
वडाअध्यक्ष धिरन बुढाथोकीका अनुसार २०५२ सालदेखि नै यहाँ झोलुङ्गे पुल निर्माणको माग उठाइँदै आएको छ, तर ३१ वर्ष बितिसक्दा पनि सरकारले यसलाई सम्बोधन गर्न सकेको छैन । ‘तुइनको जोखिमपूर्ण यात्रा गर्नु रहर होइन, बाध्यता हो,’ उनले भने, ‘जनताको माग ३१ वर्षसम्म पनि सरकारले सुनिदिएन ।’
दुम्लिङसम्म वर्षायाममा गाडी सञ्चालन हुने सडकको सुविधा छैन । पैदल हिँड्नसमेत निकै जोखिम हुने गरेको स्थानीय प्रभात बुढाथोकी बताउँछन् ।
तुइनमा ३६ जनाको ज्यान गयो
तुइन तरेर महाकाली वारपार गर्ने क्रममा हालसम्म यहाँका ३६ जनाले ज्यान गुमाइसकेका छन् । वडा कार्यालयको रेकर्डअनुसार विसं २०५० देखि २०८२ असार ३१ गतेसम्म २३ जनाको मृत्यु भएको उल्लेख छ, बाँकीको रेकर्ड भेटिएको छैन ।
बेपत्ता हुनेहरूमा दुम्लिङका सीता बुढाथोकी, हिमशिखा बुढाथोकी, जयसिंह बुढाथोकी, बरुसिंह बुढाथोकी, बिनिता बुढाथोकी, लक्ष्मी भण्डारी बुढाथोकी, विमला जोहारी, जसपाल लोहार, सिन्दल भण्डारी, सचिन बुढाथोकी, नारायण बुढाथोकी, व्यास–३ का भवानसिंह कुँवर, किस्मा धामी, देवसिंह धामी, इन्द्रसिंह धामी, भूपेन्द्रसिंह धामी, कुशलसिंह बुढाथोकी, वसन्ती कामी, रोहित कामी, जयसिंह धामी, महाकाली नगरपालिकाका बिरा लोथ्याल, हुम्लाका कैलाश लामा र भारतको गर्भाधारका महिमन गब्र्यालसमेत छन् ।
तुइन तरेर भारतको बाटो हुँदै सदरमुकाम खलङ्गा आउन एकदेखि डेढ घण्टा मात्र लाग्छ भने नेपालतर्फ गाडीमा एक दिन र हिँडेर दुई दिन लाग्छ । भारततर्फ कालोपत्रे सडक छ भने नेपालतर्फ सुन्सेराभन्दा माथिको क्षेत्रमा गाडी चल्न सक्ने अवस्था छैन ।
नजिकै लेकम गाउँपालिका–३ लाली, मालिकार्जुन गाउँपालिका–६ उकु, व्यास–२ मालगाउँ, व्यास–४ मलघट्टे र व्यास–६ बडूगाउँमा नेपाल–भारत जोड्ने झोलुङ्गे पुल निर्माण भए पनि दुम्लिङका ११५ घरधुरीका १०५ परिवार अझै तुइनकै भरमा छन् । श्रम संस्कृति पार्टीका जिल्ला अध्यक्ष रमेश जोहारीले दुम्लिङमा पुल निर्माणका लागि पार्टीले पहल गरिरहेको बताएका छन् ।
स्थानीय बासिन्दाले दुम्लिङमा नेपाल–भारत जोड्ने झोलुङ्गे पुल निर्माण गरिदिन सरकारसँग पुनः माग गरेका छन् ।
Originally published on abcnews.com.np.
प्रतिक्रिया दिनुहोस्