काठमाडौं । ‘सानो टोकाइ, ठूलो चुनौती’ भन्ने नाराका साथ नेपालमा आज विश्व लामखुट्टे दिवस विभिन्न कार्यक्रम आयोजना गरी मनाइँदैछ । लामखुट्टेको टोकाइबाट सर्ने रोगबारे जनचेतना फैलाउने तथा संक्रमणबाट बच्ने उपायबारे जानकारी गराउने उद्देश्यले यो दिवस मनाइन्छ ।

लामखुट्टेको टोकाइबाट औँलो, डेङ्गु, चिकनगुनिया, कालाजार, स्क्रब टाइफस, हात्तीपाइले र जापानिज इन्सेफलाइटिसलगायतका रोग सर्न सक्छन् । नेपालमा हालसम्म लामखुट्टेका १६८ प्रजाति पहिचान भएको स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्रालयअन्तर्गत स्वास्थ्य सेवा विभागले जनाएको छ ।

विभागका अनुसार गत आर्थिक वर्षमा लामखुट्टे तथा अन्य कीटजन्य रोगबाट करिब १८ हजार ७१० जना प्रभावित भएका थिए । पछिल्लो समय जलवायु परिवर्तनका कारण लामखुट्टेको बासस्थान विस्तार हुँदै जाँदा उच्च हिमाली क्षेत्रसमेत यस्ता रोगको जोखिममा पर्न थालेको विभागले जनाएको छ ।

किट रोग नियन्त्रण शाखाका प्रमुख डा. गोवर्ण दाहालका अनुसार पछिल्लो समय नेपालका ५६ जिल्लामा कीटजन्य रोग देखिइसकेको छ ।

सातै प्रदेशमा प्रयोगशाला

कीटजन्य रोगको पहिचान तथा नियन्त्रणका लागि सरकारले सातवटै प्रदेशमा प्रयोगशाला स्थापना गरी विभिन्न कार्यक्रम सञ्चालन गरिरहेको जनाएको छ ।

स्वास्थ्य अधिकारीहरूले लामखुट्टेको टोकाइबाट बच्न घर तथा वरपर पानी जम्न नदिने, लामखुट्टेको वृद्धि रोक्ने तथा आवश्यकताअनुसार झुल र लामखुट्टे भगाउने साधन प्रयोग गर्न आग्रह गरेका छन् । विशेषगरी वर्षायाममा लामखुट्टेको संख्या बढ्ने भएकाले रोगको जोखिम न्यूनीकरणका लागि थप सतर्कता अपनाउनुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ ।

Originally published on abcnews.com.np.