काठमाडौं – जननेता मदन भण्डारीको ७५औँ जन्मजयन्तीका अवसरमा मदन भण्डारी फाउन्डेसनद्वारा आयोजित विचार गोष्ठीमा कम्युनिस्ट शीर्ष नेताहरू एकै मञ्चमा उभिएका छन्। राष्ट्रिय सभागृहमा आयोजित कार्यक्रममा वामपन्थी एकताको आवश्यकता र भविष्यबारे गम्भीर वैचारिक बहस भएको छ। कार्यक्रममा पूर्वराष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी प्रमुख अतिथिका रूपमा उपस्थित थिइन्।

‘निर्वाचनले आन्दोलन सकिएको निष्कर्ष निकाल्न हतारो नगरौँ’

कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै पूर्वराष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले हालै सम्पन्न प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको परिणामका आधारमा मात्र कम्युनिस्ट आन्दोलनको भविष्य तय गर्न नहुने बताइन्। उनले भनिन्, “कुनै एउटा निर्वाचनको परिणामले जनताको बहुदलीय जनवादको सान्दर्भिकता वा कम्युनिस्ट आन्दोलनको भविष्य सकिएको निष्कर्ष निकाल्नु उचित हुँदैन।”

उनले बदलिँदो जनआकांक्षा अनुरूप नीति, नेतृत्व र कार्यशैलीमा सृजनशीलता ल्याउनुपर्नेमा जोड दिँदै थपिन्, “विगतका उपलब्धिको स्मरण मात्रै पर्याप्त छैन। जनताको सन्देशलाई आत्मसाथ गर्दै आन्दोलनलाई समयानुकूल परिस्कृत गर्न आवश्यक छ।” साथै, उनले नेपालमा ‘प्रत्यक्ष निर्वाचित कार्यकारी’ प्रणाली उपयुक्त नहुने आफ्नो अडान दोहोर्‍याइन्।

ओलीको चेतावनी: ‘एमालेलाई फुटाउन सकिँदैन’

एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले लोकतान्त्रिक शक्तिहरूलाई मिल्न नदिने षड्यन्त्र भइरहेको आरोप लगाए। उनले नेपाली कांग्रेस विभाजनको उदाहरण दिँदै भने, “नेपाली कांग्रेस त फुट्यो, अरूलाई पनि फुटाउने कोशिस हुन सक्छ। तर नेकपा एमाले एकताबद्ध छ र कसैले पनि यसमा हात हालेर फुटाउन सक्दैन।” उनले एमालेको नीति सही भएको दाबी गर्दै एकताका लागि नीतिगत छलफल गर्ने पक्षमा आफू नरहेको स्पष्ट पारे।

नेताहरूबीच मतभिन्नता: एकता कि आत्मसमीक्षा?

कार्यक्रममा वामपन्थी एकताको विषयमा शीर्ष नेताहरूका मत बाझिएका छन्:

• झलनाथ खनाल: वामपन्थी एकतालाई दीर्घकालीन रूपमा अघि बढाउनुपर्ने प्रस्ताव राख्दै उनले एकता बाध्यात्मक आवश्यकता भएको बताए।
• माधवकुमार नेपाल: भावनामा बगेर मात्र एकता नहुने उनको तर्क थियो। “विधि, पद्धति र व्यवहारमा नमिलेसम्म एकता सम्भव छैन। पार्टीभित्र गम्भीर आत्ममन्थन आवश्यक छ,” उनले भने।
• पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’: सहकार्यमा ढिलाइ भए देशमा ‘भयानक दुर्घटना’ हुन सक्ने चेतावनी दिँदै उनले वामपन्थी र देशभक्त शक्तिहरू छिटो एक हुनुपर्नेमा जोड दिए। उनले आफू ‘निरन्तरतामा क्रमभङ्ग’ को सिद्धान्तमा विश्वास गर्ने भएकाले एकताका लागि कदम चाल्न तयार रहेको संकेत गरे।

थप विशेष उपलब्धि

सोही कार्यक्रममा लेखक तथा अध्येता रमेश रुछेन राईको कृति ‘श्वेतशार्दूल’ लाई यस वर्षको ‘मदन भण्डारी राष्ट्रिय पुरस्कार’ प्रदान गरिएको छ। फाउन्डेसनले यस वर्ष जन्मजयन्तीको अवसरमा सप्ताहव्यापी कार्यक्रमसहित हीरक महोत्सवको तयारीबारे पनि चर्चा गरेको छ।

लामो समयपछि कम्युनिस्ट नेताहरू एकै मञ्चमा देखिए पनि उनीहरूको अभिव्यक्तिले आन्दोलनभित्रको वैचारिक मतान्तर र शक्ति सङ्घर्षलाई पुनः छताछुल्ल पारेको छ।