काठमाडौं— राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)का सांसद सुलभ खरेलले जेन–जी अभियानका अगुवा माजिद अन्सारी पक्राउ प्रकरणमा नेपाल प्रहरीले अत्यधिक बल प्रयोग गरेको आरोप लगाउँदै घटनाप्रति औपचारिक रूपमा माफी माग्न माग गरेका छन्। उनले आन्दोलनकारी र फरक मत राख्ने नागरिकमाथि हुने प्रहरी व्यवहारमा सत्ताको छाया देखिने टिप्पणी गर्दै सरकारलाई मानवअधिकारप्रति संवेदनशील हुन आग्रह गरेका छन्।

सोमबार प्रतिनिधिसभाअन्तर्गतको कानुन, न्याय तथा मानव अधिकार समितिको बैठकमा बोल्दै सांसद खरेलले अन्सारीलाई पक्राउ गर्ने क्रममा कुटपिट, मुक्का प्रहार तथा अत्यधिक बल प्रयोग भएको दाबी गरे। उनले हिरासतमा समेत दुर्व्यवहार हुने गरेको आरोप लगाउँदै यस्तो अभ्यास लोकतान्त्रिक शासन व्यवस्थासँग मेल नखाने बताए।

“माजिद अन्सारीलाई पक्राउ मात्र गरिएको होइन, अत्यधिक बल प्रयोग गरिएको देखियो। उहाँको उपचार र क्षतिपूर्तिको जिम्मेवारी कसले लिने भन्ने विषयमा सरकार स्पष्ट हुनुपर्छ,” उनले भने।

खरेलले आफू कानुनका विद्यार्थीसमेत भएकाले घटनाले गम्भीर ध्यानाकर्षण गराएको उल्लेख गर्दै समितिमार्फत सरकारको आधिकारिक धारणा सार्वजनिक गर्न माग गरे। उनले प्रहरी भ्यानभित्र समेत नागरिकमाथि कुटपिट हुने गरेको गुनासो विगतदेखि सुनिँदै आएको भन्दै त्यसबारे पनि छानबिन आवश्यक रहेको बताए।

“प्रहरीको व्यवहारमा सत्ताको अनुहार देखिन्छ”

सांसद खरेलले प्रहरीको व्यवहार राजनीतिक नेतृत्वबाट प्रभावित भएको देखिने टिप्पणी पनि गरे। उनले विगतमा रास्वपा सभापति रवि लामिछानेलाई पक्राउ गर्दा एक प्रहरीले “तपाईंको अन्तिम इच्छा के हो?” भनेर सोधेको प्रसङ्ग स्मरण गर्दै त्यसबेला आफूले प्रहरीको होइन, तत्कालीन प्रधानमन्त्री र गृहमन्त्रीको राजनीतिक प्रभाव देखेको बताए।

“आज आन्दोलनकारी वा फरक मत राख्ने नागरिकसँग प्रहरीले गर्ने व्यवहारमा जनताले वर्तमान प्रधानमन्त्री र गृहमन्त्रीको अनुहार देख्न थाले भने त्यसको जिम्मेवारी कसले लिन्छ?” उनले प्रश्न गरे।

“फरक मत राख्नु अपराध होइन”

खरेलले लोकतान्त्रिक व्यवस्थामा फरक मत राख्ने अधिकार मौलिक अधिकार भएको उल्लेख गर्दै असन्तुष्ट आवाजलाई दमन गर्नुको सट्टा सम्मान गर्न सरकारलाई सुझाव दिए। उनले वर्तमान सरकार असफल हुने छुट नभएको भन्दै संयम, कानुनी शासन र मानवअधिकारको संरक्षणलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने बताए।

उनका अनुसार आफू, रास्वपाका सांसद मनिष झा र अफसाना बानो माजिद अन्सारीलाई भेट्न पुगेका थिए। त्यसबेला अन्सारी हिरासतबाट छुटेको अनुमान गरे पनि पछि सामाजिक सञ्जालमार्फत उनी अझै हिरासतमा रहेको जानकारी आएको भन्दै वास्तविक अवस्था स्पष्ट पार्न सरकारसँग माग गरे।

प्रहरीसँग औपचारिक माफी माग्न आग्रह

सांसद खरेलले विगतदेखि विभिन्न आन्दोलनका क्रममा देखिएका प्रहरी ज्यादतीका घटनाको उल्लेख गर्दै यस्ता व्यवहार दोहोरिन नदिन नेपाल प्रहरीले आत्मसमीक्षा गर्नुपर्ने धारणा राखे। आन्दोलनकारी वा फरक मत राख्ने नागरिकमाथि भएको अनुचित बल प्रयोगप्रति नेपाल प्रहरीले औपचारिक रूपमा माफी माग्नुपर्ने उनको माग थियो।

यद्यपि, नेपाल प्रहरी वा गृह मन्त्रालयले सांसद खरेलले उठाएका आरोपबारे औपचारिक प्रतिक्रिया सार्वजनिक गरेका छैनन्। घटनाबारे सरकारी धारणा र सम्भावित छानबिनको विषय भने अझै स्पष्ट हुन बाँकी छ।