नेपालगन्ज । भारतको वाराणसीबाट सञ्चालन हुँदै आएको रेलसेवा नेपाल–भारत सीमास्थित रुपैडियाको नेपालगन्ज रोड स्टेसनसम्म विस्तार हुने भएपछि पश्चिम नेपालको व्यापार, पर्यटन तथा आवागमनमा नयाँ सम्भावनाको ढोका खुलेको छ।

भारतीय रेल मन्त्रालयले वाराणसी सिटी–गोरखपुर रेलसेवा नेपालगन्ज रोडसम्म विस्तार गर्ने निर्णय गरेपछि नेपालगन्जसहित बाँके, बर्दिया तथा पश्चिम नेपालका व्यवसायी र सर्वसाधारण उत्साहित भएका छन्। सेवा विस्तारपछि पश्चिम नेपाल भारतका प्रमुख व्यापारिक तथा धार्मिक सहरसँग रेलमार्फत थप सहज रूपमा जोडिनेछ।

वाराणसी–नेपालगन्ज रेलसेवा कसरी सञ्चालन हुनेछ ?

भारतीय रेल विभागले सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार १५१३२ वाराणसी सिटी–नेपालगन्ज रोड एक्सप्रेस र १५१३१ नेपालगन्ज रोड–वाराणसी सिटी एक्सप्रेस नियमित सञ्चालन हुनेछन्।

समयतालिकाअनुसार वाराणसी सिटीबाट राति १०ः३५ बजे छुट्ने रेल बिहान ४ बजे गोरखपुर पुग्नेछ। गोरखपुरमा १० मिनेट रोकिएपछि बिहान ४ः१० बजे पुनः प्रस्थान गरी बिहान ११ः२० बजे नेपालगन्ज रोड स्टेसन पुग्नेछ।

फर्किने क्रममा नेपालगन्ज रोडबाट दिउँसो ४ः१५ बजे छुट्ने रेल राति १२ः१० बजे गोरखपुर पुग्नेछ। त्यहाँ १० मिनेटको विश्रामपछि पुनः प्रस्थान गरी बिहान ८ः३० बजे वाराणसी सिटी पुग्ने समयतालिका रहेको छ।

व्यापारिक गतिविधि बढ्ने अपेक्षा

रेलसेवा विस्तारले नेपालगन्जको व्यापारिक गतिविधिमा सकारात्मक प्रभाव पार्ने व्यवसायीहरूले बताएका छन्।

नेपालगन्ज उद्योग वाणिज्य सङ्घका अध्यक्ष टङ्क धामीले रेलसेवाले पश्चिम नेपालको प्रमुख व्यापारिक केन्द्र नेपालगन्जको आर्थिक गतिविधि थप विस्तार गर्न सहयोग पुग्ने बताउनुभयो। उहाँका अनुसार रेल सम्पर्क विस्तारसँगै होटल, यातायात, गोदाम, खुद्रा व्यापार तथा अन्य सेवामूलक क्षेत्रमा समेत गतिविधि बढ्न सक्छ।

नेपालगन्ज उद्योग वाणिज्य सङ्घका पूर्वअध्यक्ष नन्दलाल वैश्यले भारतका प्रमुख व्यापारिक केन्द्रबाट सीमावर्ती क्षेत्रसम्म वस्तु ढुवानीमा समेत रेलमार्ग उपयोगी हुन सक्ने बताउनुभयो।

उहाँका अनुसार रेलमार्फत व्यापारिक वस्तुको ढुवानी सहज र तुलनात्मक रूपमा कम लागतमा हुन सके सीमावर्ती बजारको आर्थिक गतिविधि थप विस्तार हुन सक्छ।

पर्यटनमा पनि प्रभाव पर्ने अपेक्षा

रेलसेवा विस्तारलाई पश्चिम नेपालको पर्यटन प्रवर्धनका लागि पनि महत्वपूर्ण पूर्वाधारका रूपमा हेरिएको छ।

पर्यटन प्रवर्धन मञ्च बाँकेका अध्यक्ष कृष्णप्रसाद श्रेष्ठका अनुसार वाराणसीलगायत भारतका धार्मिक सहरबाट आउने पर्यटकलाई नेपालगन्ज हुँदै बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज, लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिमका पर्यटकीय गन्तव्यसम्म पुग्न सहज हुनेछ।

त्यस्तै नेपालबाट भारतमा धार्मिक यात्रा, स्वास्थ्योपचार तथा शिक्षाका लागि जाने यात्रुलाई पनि रेलसेवाले सहजता प्रदान गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

पश्चिम नेपालका धेरै जिल्ला लाभान्वित हुने

नेपालगन्ज रोडसम्म रेलसेवा विस्तार भएपछि बाँके र बर्दियासँगै दाङ, कैलाली, सुर्खेत, कर्णाली तथा सुदूरपश्चिमका यात्रुले समेत अप्रत्यक्ष लाभ लिन सक्ने अपेक्षा गरिएको छ।

नेपालगन्जका नागरिक अगुवा होन्तराज काफ्लेले भारतमा शिक्षा तथा स्वास्थ्योपचारका लागि जाने विद्यार्थी र बिरामीका लागि रेलसेवा विशेष उपयोगी हुने बताउनुभयो।

नेपालगन्जसम्म रेलसेवा विस्तार गर्नुपर्ने माग सीमावर्ती क्षेत्रका नागरिक तथा व्यवसायीले लामो समयदेखि उठाउँदै आएका थिए। नेपालगन्ज रोडसम्म सेवा विस्तार गर्ने निर्णयले उक्त मागलाई मूर्त रूप दिएको व्यवसायीहरूको भनाइ छ।

पूर्वाधार व्यवस्थित गर्नुपर्ने चुनौती

रेलसेवा विस्तार भए पनि त्यसबाट अपेक्षित आर्थिक लाभ लिन नेपालतर्फको सीमा व्यवस्थापन, सडक यातायात, सार्वजनिक यातायात, भन्सार तथा अन्य सहायक पूर्वाधारलाई व्यवस्थित गर्नुपर्ने देखिएको छ।

नेपालगन्ज रोड स्टेसनबाट नेपालगन्ज बजार तथा पश्चिम नेपालका अन्य गन्तव्यसम्म यात्रुलाई सहज रूपमा जोड्ने भरपर्दो यातायात व्यवस्था आवश्यक हुनेछ। त्यस्तै व्यापारिक प्रयोजनका लागि रेलमार्गको उपयोग बढाउने हो भने सीमा तथा भन्सारसम्बन्धी प्रक्रियालाई पनि थप प्रभावकारी बनाउनुपर्ने व्यवसायीहरूको धारणा छ।

रेलसेवा विस्तारले पश्चिम नेपाललाई भारतका ठूला व्यापारिक तथा धार्मिक केन्द्रसँग जोड्ने मात्र नभई व्यापार, पर्यटन, रोजगारी र सामाजिक आवागमन विस्तार गर्ने नयाँ आधार तयार गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

Originally published on abcnews.com.np.