काठमाडौं । नेपाल प्रहरीका महानिरीक्षक दानबहादुर कार्कीले पछिल्लो समय तीव्र रूपमा बढिरहेका प्रविधिजन्य तथा आर्थिक अपराध नियन्त्रणलाई नेपाल प्रहरीले उच्च प्राथमिकतामा राखेको बताएका छन्।

विश्वव्यापी रूपमा सूचना प्रविधिको तीव्र विस्तारसँगै अपराधको स्वरूप पनि परिवर्तन हुँदै गएको उल्लेख गर्दै उनले परम्परागत अनुसन्धान पद्धतिले मात्र आधुनिक सुरक्षा चुनौतीको प्रभावकारी रूपमा सामना गर्न नसकिने बताएका हुन्।

महानिरीक्षक कार्कीका अनुसार साइबर अपराध, अनलाइन ठगी, डिजिटल माध्यमबाट हुने आर्थिक अपराध तथा प्रविधिको दुरुपयोगसँग सम्बन्धित घटनामा वृद्धि भइरहेका कारण अनुसन्धान तथा कारबाहीका लागि दक्ष र विशिष्टीकृत जनशक्ति आवश्यक छ।

उनले यस्ता अपराधको अनुसन्धानलाई प्रभावकारी बनाउन नेपाल प्रहरीले विशिष्टीकृत अनुसन्धान इकाई गठन गरी काम अघि बढाइरहेको जानकारी दिए।

कार्कीले प्रविधिजन्य अपराध नियन्त्रणका लागि केवल अपराध भएपछि अनुसन्धान गर्ने परम्परागत शैली पर्याप्त नहुने उल्लेख गर्दै समयअनुकूल प्रविधि, दक्ष जनशक्ति र अनुसन्धान क्षमताको विकासमा जोड दिए।

उनका अनुसार बदलिँदो समाज, डिजिटल प्रविधिको विस्तार र अपराधीहरूको नयाँ कार्यशैलीले प्रहरीसामु सुरक्षा चुनौती थपिँदै गएको छ। त्यसैले आधुनिक अपराधको अनुसन्धानका लागि प्रहरी संगठनले पनि आफ्नो संरचना, क्षमता र अनुसन्धान प्रणालीलाई समयअनुकूल बनाउनुपर्ने आवश्यकता रहेको उनले बताए।

पुराना जघन्य अपराधको अनुसन्धान पनि जारी

महानिरीक्षक कार्कीले नेपाल प्रहरीसँग विगतमा भएका आपराधिक घटनासम्बन्धी संस्थागत स्मृति रहेको उल्लेख गर्दै पुराना तथा जघन्य प्रकृतिका अपराधको अनुसन्धान पनि निरन्तर भइरहेको बताए।

“पुराना घटनाको अध्ययन र निरन्तर अनुसन्धानबाट घटनामा संलग्न व्यक्तिलाई कानुनी दायरामा ल्याउने कार्य प्रहरी संगठनले गर्दै आएको छ,” उनले भने।

उनका अनुसार केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो (सीआईबी) मार्फत विगतका गम्भीर तथा जघन्य प्रकृतिका अपराधको अनुसन्धानलाई पनि निरन्तरता दिइएको छ।

बदलिँदो अपराधसँगै बदलिँदै प्रहरीको चुनौती

प्रविधिको विस्तारले नागरिकको दैनिक जीवन सहज बनाएको भए पनि यही माध्यम अपराधका लागि समेत प्रयोग हुन थालेको प्रहरीको बुझाइ छ। सामाजिक सञ्जाल, डिजिटल भुक्तानी प्रणाली, अनलाइन कारोबार तथा विभिन्न सूचना प्रविधिको दुरुपयोगमार्फत आर्थिक ठगी र संगठित अपराधका नयाँ स्वरूप देखिन थालेका छन्।

महानिरीक्षक कार्कीले आधुनिक सुरक्षा चुनौतीको सामना गर्न अनुसन्धान प्रणालीलाई प्रविधिमैत्री बनाउनुपर्नेमा जोड दिएका छन्। उनले बदलिँदो अपराधको प्रकृतिअनुसार जनशक्ति भर्ना, तालिम, अनुसन्धान प्रविधि र विशिष्टीकृत इकाईको क्षमता विस्तार आवश्यक रहेको बताएका छन्।

प्रविधिजन्य र आर्थिक अपराध नियन्त्रणसँगै पुराना जघन्य अपराधको अनुसन्धानलाई निरन्तरता दिँदै आधुनिक सुरक्षा चुनौतीसँग जुध्ने तयारीमा नेपाल प्रहरी अघि बढिरहेको महानिरीक्षक कार्कीको भनाइ छ।

Originally published on abcnews.com.np.