काराकास (भेनेजुएला) । दक्षिण अमेरिकी राष्ट्र भेनेजुएलामा एक मिनेटभन्दा कम अन्तरमा आएका दुई शक्तिशाली भूकम्पका कारण कम्तीमा ३० जनाभन्दा बढीको मृत्यु भएको छ भने सयौँ मानिस घाइते भएका छन्। अधिकारीहरूले मृतकको संख्या अझै बढ्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्, किनभने धेरै मानिसहरू अझै भग्नावशेषमा पुरिएको आशंका गरिएको छ।

संयुक्त राज्य अमेरिकाको भूगर्भ सर्वेक्षण (यूएसजीएस) का अनुसार बुधबार साँझ पहिलो ७.२ म्याग्निच्युडको भूकम्प आएलगत्तै करिब ४० सेकेन्डपछि ७.५ म्याग्निच्युडको अर्को शक्तिशाली भूकम्प गएको थियो। यो भूकम्प पछिल्लो एक शताब्दीभन्दा बढी अवधिमा भेनेजुएलाले भोगेको सबैभन्दा शक्तिशाली प्राकृतिक विपत्ति मानिएको छ।

भूकम्पको केन्द्र उत्तरी तटीय क्षेत्र आसपास रहेको बताइएको छ। राजधानी काराकाससहित देशका विभिन्न भागमा भवनहरू भत्किएका छन्, सडक र पूर्वाधारमा व्यापक क्षति पुगेको छ। भूकम्पपछि हजारौँ नागरिक त्रसित हुँदै रातभर सडकमा बस्न बाध्य भएका छन्।

राजधानी काराकासमा भयावह दृश्य

राजधानी काराकासका बासिन्दाहरूले भूकम्पपछिको अवस्था “डरलाग्दो चलचित्रजस्तै” भएको बताएका छन्। धेरै आवासीय भवनहरूमा चिरा परेको छ भने केही भवन पूर्ण रूपमा भत्किएका छन्।

काराकासकी एक स्थानीय बासिन्दा मार्था एनेजले उद्धार टोली आउनुअघि आफू र परिवार अपार्टमेन्टभित्र थुनिएको बताइन्। उनले बाल्कोनीबाट कराउँदै सहयोग माग्नुपरेको स्मरण गर्दै भनिन्, “हामी बाहिर निस्कन सकिरहेका थिएनौँ। वरिपरि केवल चिच्याहट, धुलो र भग्नावशेष मात्र देखिन्थ्यो।”

अर्का स्थानीय एरिक मार्टिनेजले माथिल्लो तलाबाट खसेका संरचनात्मक सामग्रीले घर पुरिँदा आफूलाई जोगाउन फर्निचरको सहारा लिनुपरेको बताए। उनी दुई घण्टापछि मात्र उद्धार भएका थिए।

सबैभन्दा बढी क्षति ला ग्वाइरा क्षेत्रमा

सरकारका अनुसार उत्तरी तटीय राज्य ला ग्वाइरा सबैभन्दा बढी प्रभावित भएको छ। त्यहाँका दर्जनौँ भवनहरू भत्किएका छन्। समुद्रकिनारमा रहेको एक ठूलो होटल पूर्ण रूपमा ध्वस्त भएको छ भने विभिन्न आवासीय तथा व्यावसायिक भवनहरू क्षतिग्रस्त भएका छन्।

ला ग्वाइरास्थित सिमोन बोलिभार अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल पनि गम्भीर रूपमा प्रभावित भएको छ। विमानस्थलको संरचनामा क्षति पुगेपछि सबै उडान सेवा अस्थायी रूपमा बन्द गरिएको छ।

काराकासका विभिन्न नगर क्षेत्रमा समेत भवनहरू ढलेका छन्। उद्धारकर्मीहरूले भग्नावशेषबाट जीवित व्यक्तिहरू निकाल्ने प्रयास जारी राखेका छन्। स्थानीय अधिकारीहरूका अनुसार केही स्थानमा अझै मानिसहरूको आवाज सुनिनुका साथै जीवित उद्धारको सम्भावना कायम छ।

उद्धार अभियान रातभर जारी

चाकाओ नगरपालिकाका मेयर गुस्ताभो डुक्वेले उद्धार टोलीहरूले रातभर काम गरिरहेको जानकारी दिएका छन्। उनका अनुसार कम्तीमा २३ जनालाई जीवितै उद्धार गरिएको छ।

“हामी अन्तिम सम्भावित जीवित व्यक्तिलाई उद्धार नगरेसम्म यहाँबाट हट्ने छैनौँ,” उनले सामाजिक सञ्जालमार्फत सन्देश दिँदै भने।

उद्धार कार्यमा सेना, प्रहरी, अग्निनियन्त्रक र स्वयंसेवी संस्थाहरू परिचालित भएका छन्। धेरै क्षेत्रमा विद्युत् र ग्यास आपूर्ति बन्द गरिएको छ।

अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको सहयोग घोषणा

भूकम्पपछि विभिन्न देशहरूले भेनेजुएलालाई सहयोग गर्ने घोषणा गरेका छन्।

अमेरिकी विदेशमन्त्रीमार्को रुवियो ले राष्ट्रपति क निर्देशनमा खोज तथा उद्धार टोली, स्वास्थ्य सामग्री र मानवीय सहायता तत्काल पठाइने बताएका छन्।

त्यसैगरी चीनले ले पनि आवश्यकताअनुसार आपत्कालीन सहयोग उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता जनाएको छ। Spain ले समेत आफ्नो आपत्कालीन व्यवस्थापन इकाइमार्फत सहयोग प्रस्ताव गरेको छ।

आर्थिक संकटमा थप दबाब

भूकम्पले पहिले नै गम्भीर आर्थिक संकटमा रहेको भेनेजुएलालाई थप कठिन अवस्थामा पुर्‍याउने विश्लेषण गरिएको छ। वर्षौंदेखिको प्रतिबन्ध, उच्च मुद्रास्फीति, सरकारी कुप्रबन्धन र तेल उद्योगको संकटले देशको अर्थतन्त्र कमजोर बनाएको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार सन् २०१३ यता भेनेजुएलाको अर्थतन्त्र करिब ८० प्रतिशतसम्म संकुचित भइसकेको छ। अमेरिकी भूगर्भ सर्वेक्षणको प्रारम्भिक अनुमानअनुसार यस भूकम्पबाट १० अर्बदेखि १०० अर्ब डलरसम्मको आर्थिक क्षति हुन सक्ने देखिएको छ।

मृतक संख्या बढ्न सक्ने आशंका

अधिकारीहरूले धेरै भवनहरू अझै पूर्ण रूपमा खोजी नगरिएकाले मृतक संख्या बढ्न सक्ने बताएका छन्। अस्पतालहरूमा घाइतेहरूको चाप बढिरहेको छ भने हजारौँ मानिस अस्थायी आश्रयस्थलमा बसिरहेका छन्।

भूकम्पपछि पटक–पटक परकम्प गइरहेका कारण जनजीवन थप त्रसित बनेको छ। सरकारले प्रभावित क्षेत्रहरूमा आपत्कालीन अवस्था घोषणा गर्दै राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग जुटाउने प्रयास तीव्र बनाएको छ।

पछिल्लो एक शताब्दीमा भेनेजुएलाले सामना गरेको यो सबैभन्दा विनाशकारी भूकम्पमध्ये एक मानिएको छ, जसले मानव क्षतिसँगै देशको कमजोर अर्थतन्त्र र पूर्वाधारमाथि गम्भीर चोट पुर्‍याएको छ।