काठमाडौं । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा राष्ट्रिय स्तरका विकास बैंकहरूले उल्लेख्य नाफा आर्जन गरेका छन्। तर, वित्तीय विवरणलाई गहिराइमा हेर्दा नाफा वृद्धिको आधार केवल व्यवसाय विस्तार र आम्दानी वृद्धि मात्र नभएको देखिन्छ।

आठ राष्ट्रियस्तरका विकास बैंकको प्रारम्भिक वित्तीय विवरणअनुसार अधिकांश बैंकको निष्क्रिय कर्जा (एनपीएल) बढेको छ। तर, अघिल्लो वर्षको तुलनामा कर्जा नोक्सानी व्यवस्थापनका लागि छुट्याउनुपर्ने रकम घट्दा बैंकहरूको खुद नाफा बढेको देखिन्छ।

यसले विकास बैंकहरूको नाफा वृद्धिलाई दीर्घकालीन व्यवसाय विस्तारभन्दा कर्जा असुली, जोखिम व्यवस्थापन र प्रोभिजनिङमा आएको कमीसँग जोडेर हेर्नुपर्ने देखाएको छ।

ज्योति विकास बैंकको नाफामा ९०६ प्रतिशत वृद्धि

ज्योति विकास बैंकले नाफामा सबैभन्दा ठूलो वृद्धि गरेको छ। अघिल्लो आर्थिक वर्ष करिब १० करोड रुपैयाँ खुद नाफा गरेको बैंकले गत आर्थिक वर्षमा करिब १ अर्ब ६ लाख रुपैयाँ नाफा कमाएको छ। यो ९०६ प्रतिशतको वृद्धि हो।

बैंकको एनपीएल ७.७५ प्रतिशतबाट घटेर ६.५५ प्रतिशतमा आएको छ। अघिल्लो वर्ष ८७ करोड ८५ लाख रुपैयाँ प्रोभिजनिङ गरेको बैंकले गत वर्ष करिब ३० करोड १२ लाख रुपैयाँ राइटब्याक गरेको छ।

तर, नाफा उच्च दरले बढे पनि बैंकको लाभांश क्षमता ३.२८ प्रतिशतमा सीमित छ।

लुम्बिनीमा एनपीएल बढ्दा पनि नाफा उकालो

लुम्बिनी विकास बैंकको एनपीएल ४.७१ प्रतिशतबाट बढेर ६.९४ प्रतिशत पुगेको छ। तर, बैंकको खुद नाफा भने करिब २४ करोडबाट बढेर ८५ करोड रुपैयाँ पुगेको छ।

नाफामा करिब २५३ प्रतिशत वृद्धि हुनुमा कर्जा नोक्सानी व्यवस्थापन घट्नु प्रमुख कारण देखिन्छ। अघिल्लो वर्ष करिब ७७ करोड रुपैयाँ रहेको इम्पेयरमेन्ट चार्ज गत वर्ष करिब १३ करोडमा झरेको छ।

मुक्तिनाथमा आम्दानी बलियो, कर्जाको गुणस्तरमा दबाब

मुक्तिनाथ विकास बैंकले विकास बैंकहरूमध्ये सबैभन्दा बढी खुद ब्याज आम्दानी गरेको छ। बैंकको खुद ब्याज आम्दानी ४ अर्ब ७४ करोड ३८ लाख रुपैयाँ पुगेको छ।

स्प्रेड दर ३.८७ प्रतिशतबाट बढेर ४.५५ प्रतिशत पुगे पनि एनपीएल २.९७ प्रतिशतबाट बढेर ४.७७ प्रतिशत पुगेको छ।

नाफा बढे पनि लाभांश क्षमता भने अघिल्लो वर्षको १९.२२ प्रतिशतबाट घटेर ८.४५ प्रतिशतमा सीमित भएको छ। यसले बैंकको आम्दानी क्षमता बलियो भए पनि कर्जाको गुणस्तरमा जोखिम बढेको देखाउँछ।

गरिमामा कर्जा विस्तारको प्रभाव

गरिमा विकास बैंकले स्प्रेड दर ४.३७ प्रतिशतबाट घटाएर ४.०४ प्रतिशतमा ल्याएको छ। तर, कर्जा प्रवाह १३.२ प्रतिशतले बढाउँदा खुद ब्याज आम्दानी ५.६३ प्रतिशतले बढेर ३८१ करोड रुपैयाँ पुगेको छ।

बैंकको एनपीएल ४.६९ प्रतिशतबाट सामान्य बढेर ४.७६ प्रतिशत पुगेको छ। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थापन करिब ९२ प्रतिशतले घट्दा बैंकको लाभांश क्षमता २०.२३ प्रतिशत पुगेको छ, जुन आठ विकास बैंकमध्ये सबैभन्दा उच्च हो।

अन्य बैंकको अवस्था

शाइन रेसुङ्गा डेभलपमेन्ट बैंकको नाफा ८३ प्रतिशतले बढेर ११८ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। बैंकको एनपीएल ४.९३ प्रतिशत पुगेको छ।

सांग्रिला डेभलपमेन्ट बैंकको खुद नाफा ४६.६ प्रतिशतले बढेर ८९ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। यसको एनपीएल ६.८७ प्रतिशत पुगेको छ।

महालक्ष्मी विकास बैंकको ब्याज आम्दानी १०.७ प्रतिशतले बढेको छ भने एनपीएल ६.३२ प्रतिशत पुगेको छ।

कामना सेवा विकास बैंकले भने तुलनात्मक रूपमा कम एनपीएल कायम राख्दै राम्रो प्रतिफल दिएको छ।

नाफा बढे पनि जोखिम कायमै

समग्रमा, आर्थिक वर्ष २०८२/८३ विकास बैंकका लागि नाफा वृद्धिको वर्ष बनेको छ। तर, अधिकांश बैंकको एनपीएल बढ्नुले कर्जा गुणस्तरमा दबाब कायमै रहेको देखाउँछ।

यस वर्ष प्रोभिजनिङ घट्नु र कर्जा असुलीमा सुधार आउनुले नाफा बढाउन ठूलो भूमिका खेलेको देखिन्छ। त्यसैले यो नाफा वृद्धि कति दिगो हुन्छ भन्ने मुख्य प्रश्न आगामी आर्थिक वर्षमा कर्जा गुणस्तर र असुलीको अवस्थाले निर्धारण गर्नेछ।

अर्थात्, बैंकको नाफा बढेको तथ्य सकारात्मक भए पनि एनपीएल, प्रोभिजनिङ, कर्जा विस्तार र लाभांश क्षमतालाई सँगसँगै हेरेर मात्रै विकास बैंकको वास्तविक वित्तीय स्वास्थ्य मूल्याङ्कन गर्नुपर्ने देखिन्छ।

Originally published on abcnews.com.np.