काठमाडौ १७ असोज । हिजोदेखि कर्फ्यु लागेको नेपालगञ्जको अवस्था सामान्य बन्दै गएको छ । प्रदर्शन रोकिएपछि अवस्था सामान्य बन्दै गएको बाँकेका सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी टोपेन्द्रबहादुर केसीले जानकारी दिए ।

अहिले सडक सुनसान छ भने बजार तथा विद्यालय खुलेका छैनन् ।दुई समुदायबीच तनाव सिर्जना हुने अवस्था देखिएपछि हिजो दिउँसो १ बजेदेखि नेपालगञ्ज उपमहानगर क्षेत्रभित्र कर्फ्यु लगाइएको हो ।

सरकार र विभिन्न सङ्घसंस्थाले जातीय र धार्मिक सद्भावमा खलल पुग्ने गतिविधि नगर्न सबैसँग आग्रह गरेका छन् ।सरकारले सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्दा आधारहीन सूचना नराख्न पनि सचेत गराएको छ । आज दिउँसो सुरक्षा निकायको बैठक बसेर सुरक्षा अवस्थाबारे थप विश्लेषण गरी आवश्यक निर्णय हुने पनि सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी केसीले बताए ।

सेना परिचालनसहित कर्फ्यू लगाउनुपर्ने परिस्थितिको थालनि भने अमूक व्यक्तिले सामाजिक सञ्जाल फेसबुकमा लेखेको स्टाटस कारण थियो ।

बाँके नरैनापुरका युवक जार्बुद यादवले फेसबुकमा इस्लाम धर्मका संस्थापक पैगम्बर मोहम्मदको नाम जोडेर स्टाटस लेखेका थिए । धेरै फलोअर्स नभएका र सार्वजनिक परिचय सामान्य रहेका ती युवकको स्टाटस मुस्लिम समुदायमा विस्तारै फैलियो । मुस्लिम डे (११ असोजमा) कै दिन उक्त स्टाटस लेखिएकाले मुस्लिम समुदायले आपत्ति जनाए ।

आफ्नो धर्मका प्रतीक पैगम्बर मोहम्मदप्रति गरिएको टिप्पणीलाई लिएर मुस्लिम युवाहरुले आक्रोशित बने । ती युवाहरुको आक्रोशलाई नेपालगञ्ज महानगरपालिका–५ का वडाध्यक्ष सराफत खानले साथ दिए । उनले आफ्नै नेतृत्वमा १४ असोजमा मुस्लिम युवाहरुको प्रदर्शन उतारे । बीपी चोक क्षेत्रमा टायर बाल्ने, उग्रनाराबाजी गर्नेदेखि जिल्ला प्रशासन कार्यालयभित्र पुगेर झण्डा गाडे ।

तर यति भइसक्दासम्म प्रशासनले कुनै पहलकदमी लिएन । त्रिभुवन विश्वविद्यालय राजनीतिशास्त्रका प्राध्यापक डा.जर्नादन आचार्य, प्रशासनले समयमै पहलकदमी लिएका थिए भने अहिलेको परिस्थिति नआउन सक्ने देख्छन् ।

यसको भोलिपल्टै, १५ असोजमा बल्ल प्रशासनले सर्वपक्षीय बैठक बोलायो । बैठकले तनाव बढेको विश्लेषण गरी सद्भाव र्‍याली निकाल्ने निर्णय गर्‍यो । यो बेलासम्म हिन्दूवादी धार्मिक संस्था ओमकार परिवारले बन्द आह्वान गरिसकेको थियो । सद्भाव र्‍याली निकाले पनि हिन्दूहरुको बन्द आह्वान र प्रदर्शन रोकिएन ।

ओमकार परिवारले ठूलो संख्यामा र्‍याली निकाल्यो । प्रशासनका अनुसार, यो प्रदर्शनका क्रममा सार्वजनिक सम्पत्ति तोडफोड, ढुंगामुढा प्रहार, उच्छृङ्खल गतिविधि लगायत भयो । हिन्दू राज्य र गौ हत्या बन्द गरिनुपर्ने मागसहित बागेश्वरी मन्दिरको पूर्वी गेटबाट निस्किएको प्रदर्शन सेतु बिक चोक, धम्बोझी चोक हुदै बीपीचोक पुगेर शान्त भएको थियो ।

बीपी चोकबाट त्रिभुवन चोकतर्फ जाने क्रममा दुई पक्षबीच झडप नै भयो । बीपी चोक र इदगाह रोड क्षेत्रमा दुई पक्ष आमनेसामने भएर ढुंगा हानाहान भयो । अवस्था नियन्त्रण लिन प्रहरीले हवाई फायर गर्‍यो, भागदौड र ढुंगा हानाहानमा करीब एक दर्जन घाइते भए ।

धार्मिक आस्थाको प्रतीकप्रति फेसबुकमा तथानाम लेख्नेलाई प्रशासनले नियन्त्रणमा नलिनु नै यो तहको तनावको कारण बनेको प्रा.डा. जनार्दन आर्चायको बुझाइ छ । ‘तराईका संदेशनशील जिल्लाहरुमा सीडीओ र एसपी खटाउँदा अनुभवी र सक्षम खटाउनुपर्ने हो, तर त्यस्तो नहुँदा परिस्थिति बिग्रिन पुग्यो’, उनी भन्छन् ।

भारतको मणिपुर मात्रै नभएर पूर्वी नेपालकै धरान र सर्लाहीको घटनाबारे स्थानीय प्रशासन सचेत नहुँदा पनि नेपालगञ्ज तनावपूर्ण बन्न पुगेको आचार्य बताउँछन् ।