कारभित्रै दुई बालबालिकाको मृत्यु
पेरिस/म्याड्रिड/रोम — युरोप अहिले पछिल्ला वर्षहरूकै सबैभन्दा भीषण गर्मीको लहरको सामना गरिरहेको छ। फ्रान्स, स्पेन, इटाली, जर्मनी, बेल्जियम र नेदरल्यान्ड्सलगायतका देशहरूमा तापक्रम असामान्य रूपमा बढेपछि जनजीवन अस्तव्यस्त बनेको छ भने अत्यधिक गर्मीबाट बच्न नदी, ताल र नहरमा पौडी खेल्न जानेहरूको संख्या बढ्दा फ्रान्समा मात्र ४० जनाको डुबेर मृत्यु भएको छ।
मौसमविद्हरूका अनुसार युरोपका धेरै क्षेत्रमा तापक्रम ४० डिग्री सेल्सियसभन्दा माथि पुगेको छ। फ्रान्स, स्पेन र इटालीका दर्जनौँ सहरहरूमा उच्चतम सतर्कता अर्थात् ‘रेड अलर्ट’ जारी गरिएको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार यो केवल मौसमी घटना मात्र होइन, जलवायु परिवर्तनले युरोपलाई विश्व औसतभन्दा दोब्बर गतिमा तताइरहेको स्पष्ट संकेत पनि हो।
फ्रान्समा गर्मीबाट बच्न नदी पुगेकाहरूको ज्यान गयो
फ्रान्सका प्रधानमन्त्री सेबास्टियन लेकोर्नुले अत्यधिक गर्मीका कारण नदी, ताल तथा नहरमा चिसो हुन जाने क्रम बढेको र त्यसका कारण बिहीबारयता मात्रै ४० जनाले ज्यान गुमाएको जानकारी दिएका छन्।
अधिकांश दुर्घटना पौडी खेल्न निषेध गरिएका क्षेत्र वा जोखिमपूर्ण नदीमा भएको बताइएको छ।
फ्रान्सकी खेलकुद मन्त्रीका अनुसार मानिसहरूले गर्मीबाट तत्काल राहत खोज्ने क्रममा जोखिमको सही मूल्याङ्कन नगर्दा मृत्युका घटना बढिरहेका छन्।
मृतकमध्ये एक १३ वर्षीया बालिका पनि छिन्। उनी आइतबार साँझ आफ्नो परिवारसँग सेन नदीमा नुहाउन गएकी थिइन्। पौडी खेल्न नजान्ने ती बालिका नदीमा बगेर बेपत्ता भएकी थिइन् र पछि मृत फेला परेकी थिइन्।
यसैबीच लियोन नजिकै रोन नदीबाट उद्धार गरिएका एक युवा व्यावसायिक फुटबल खेलाडीको अवस्था गम्भीर रहेको छ। चार जना युवाहरू पौडी खेल्न निषेध गरिएको क्षेत्रमा समस्यामा परेपछि उद्धार टोली परिचालन गरिएको थियो।
कारभित्रै दुई बालबालिकाको मृत्यु
फ्रान्समा गर्मीको त्रास केवल नदी र तालसम्म सीमित छैन।
दक्षिणी सहर कार्पन्त्रासमा दुई र चार वर्ष उमेरका बालबालिका परिवारको कारभित्र मृत फेला परेका छन्। प्रारम्भिक अनुसन्धानले अत्यधिक गर्मीका कारण उनीहरूको मृत्यु भएको देखाएको छ।
गर्मीका कारण बन्द कारभित्रको तापक्रम केही मिनेटमै ५० डिग्री सेल्सियसभन्दा माथि पुग्न सक्ने भएकाले यस्ता घटनाले सुरक्षा निकायलाई चिन्तित बनाएको छ।
फ्रान्समा इतिहासकै सबैभन्दा तातो जुन
मेटेओ फ्रान्सका अनुसार मंगलबार देशको इतिहासमै जुन महिनाको सबैभन्दा तातो दिन रेकर्ड गरिएको थियो। औसत तापक्रम २९.८ डिग्री सेल्सियस पुगेको थियो।
सोमबार राति पनि इतिहासकै सबैभन्दा तातो रात रेकर्ड भयो, जहाँ न्यूनतम औसत तापक्रम २१.६ डिग्री सेल्सियस मापन गरिएको थियो।
हाल देशका आधाभन्दा बढी क्षेत्रहरू ‘रेड अलर्ट’ अन्तर्गत राखिएका छन्। बुधबारसम्म फ्रान्सका ९६ विभागमध्ये ५८ विभागमा उच्च सतर्कता विस्तार गरिएको छ।
स्पेनमा ४४ डिग्री तापक्रम
स्पेन पनि प्रचण्ड गर्मीको चपेटामा परेको अर्को प्रमुख देश हो।
दक्षिणी अन्डालुसिया क्षेत्रमा तापक्रम ४४ डिग्री सेल्सियसभन्दा माथि पुगेको छ भने उत्तरपूर्वी एब्रो उपत्यकामा ४२ डिग्रीभन्दा बढी तापक्रम मापन गरिएको छ।
स्पेनी मौसम सेवा एइमेटका अनुसार सोमबार देशभर रहेका ८२८ मौसम केन्द्रमध्ये १०१ केन्द्रमा तापक्रम ४० डिग्री वा सोभन्दा माथि पुगेको थियो।
विशेषज्ञहरूका अनुसार स्पेनमा जुन महिनामा गर्मीको लहर देखिनु पहिले दुर्लभ मानिन्थ्यो। तर सन् २००० यता यो अवस्था तीव्र रूपमा बढेको छ।
सन् २००० देखि २०२५ सम्म स्पेनमा जुन महिनामा मात्र १० वटा प्रमुख गर्मीका लहर रेकर्ड भएका छन्। जबकि त्यसअघिका २५ वर्षमा केवल दुईवटा मात्र यस्ता घटना भएका थिए।
इटालीका १५ सहरमा ‘रेड अलर्ट’
इटालीमा रोम, मिलान, फ्लोरेन्स, भेनिस, टुरिनलगायत १५ प्रमुख सहरमा रातो चेतावनी जारी गरिएको छ।
अधिकारीहरूका अनुसार जोखिम केवल वृद्ध वा दीर्घरोगीहरूमा मात्र होइन, स्वस्थ वयस्कहरूमा समेत देखिन थालेको छ।
सरकारले खेतबारी र निर्माण क्षेत्रमा काम गर्ने श्रमिकहरूको सुरक्षाका लागि आपत्कालीन श्रम सुरक्षा योजना पुनः लागू गरेको छ।
खतरनाक गर्मीका कारण काम रोक्न वा घटाउन बाध्य कम्पनीहरूलाई सरकारी आर्थिक सहयोग उपलब्ध गराइने घोषणा गरिएको छ।
जर्मनीमा पनि डुबेर मृत्यु
गर्मीका कारण जर्मनीमा पनि नदी र तालमा जानेहरूको संख्या बढेको छ।
जर्मन लाइफसेभिङ एसोसिएसनका अनुसार केवल तीन दिनमा कम्तीमा छ जनाको डुबेर मृत्यु भएको छ।
दक्षिणपश्चिमी जर्मनीस्थित राइन नदीमा २३, २७ र ५० वर्ष उमेरका तीन पुरुषको शव फेला परेको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार धेरै पुरुषहरूले पानीको गहिराइ, बहाव र आफ्नै शारीरिक क्षमताको गलत अनुमान गर्दा दुर्घटना हुने गरेको छ।
पर्यटन र यातायातमा असर
फ्रान्सको राजधानी पेरिसमा प्रसिद्ध एफिल टावरले अत्यधिक गर्मीका कारण निर्धारित समयभन्दा आठ घण्टा अगाडि नै सेवा बन्द गरेको छ।
सामान्यतया मध्यरातसम्म खुला रहने एफिल टावर दिउँसो ४ बजे नै बन्द गरिएको थियो।
विश्वकै सबैभन्दा धेरै भ्रमण गरिने सङ्ग्रहालय लुभ्रले पनि आफ्नो बन्द हुने समय साँझ ६ बजेदेखि दिउँसो ४ बजामा सारेको छ।
पेरिस क्षेत्रकी अध्यक्ष भालेरी पेक्रेसले नागरिकहरूलाई घरबाटै काम गर्न र अनावश्यक यात्रा नगर्न आग्रह गरेकी छन्।
उनका अनुसार रेलमार्गका फलामे पटरिहरूले ५० डिग्री सेल्सियसभन्दा बढी तापक्रम सहन नसक्ने भएकाले सार्वजनिक यातायातमा गम्भीर अवरोध आउन सक्छ।
आणविक ऊर्जा केन्द्रसमेत प्रभावित
दक्षिणपश्चिमी फ्रान्सस्थित गोल्फेक आणविक ऊर्जा केन्द्र अत्यधिक गर्मीका कारण अस्थायी रूपमा बन्द गरिएको छ।
रिएक्टर चिस्याउन प्रयोग हुने गारोन नदीको पानीको तापक्रम २८ डिग्री सेल्सियस पुग्ने अनुमानपछि केन्द्र बन्द गर्नुपरेको हो।
फ्रान्सेली कानुनअनुसार रिएक्टर सञ्चालनका लागि प्रयोग हुने पानी तोकिएको तापक्रमभन्दा बढी हुन नहुने व्यवस्था छ।
जलवायु परिवर्तनको गम्भीर चेतावनी
युरोपमा देखिएको यो असामान्य गर्मीलाई वैज्ञानिकहरूले जलवायु परिवर्तनसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोडेर हेरेका छन्।
कोपर्निकस क्लाइमेट सर्भिसका अनुसार युरोप विश्वको सबैभन्दा छिटो तातिँदै गएको महादेश बनेको छ। यहाँ तापक्रम विश्व औसतको तुलनामा झन्डै दोब्बर गतिले बढिरहेको छ।
यसको प्रभावस्वरूप गर्मीका लहरहरू बढ्दै गएका छन्, पानीको स्रोतमा दबाब बढेको छ र डढेलोका घटनाहरू भयावह बन्दै गएका छन्।
गत वर्ष मात्रै युरोपभर १० लाख हेक्टरभन्दा बढी वन क्षेत्र डढेलोले नष्ट गरेको थियो। त्यसमा स्पेन सबैभन्दा बढी प्रभावित देशमध्ये एक थियो।
विशेषज्ञहरू चेतावनी दिन्छन् कि यदि हरितगृह ग्यास उत्सर्जन नियन्त्रण गर्न नसकिए आगामी दशकहरूमा यस्ता गर्मीका लहर अझ तीव्र, लामो र घातक बन्नेछन्। अहिलेको गर्मी केवल एउटा मौसमीय संकट नभई जलवायु परिवर्तनले मानव जीवन, ऊर्जा प्रणाली, कृषि, पर्यटन र सार्वजनिक स्वास्थ्यमाथि पारिरहेको गम्भीर प्रभावको प्रत्यक्ष उदाहरण भएको उनीहरूको निष्कर्ष छ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्