चितवन । डिभिजन वन कार्यालय चितवनले मानव बस्ती तथा आसपासका क्षेत्रमा देखिएका दुई चितुवा अनुगमन र नियन्त्रणका लागि ‘थर्मल ड्रोन’ प्रयोग गरेको छ।

डिभिजन वन कार्यालय र राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषको संयुक्त प्राविधिक टोलीले दुई दिनदेखि कृषि तथा वन विज्ञान विश्वविद्यालय परिसरका झाडी क्षेत्रमा थर्मल ड्रोनमार्फत चितुवाको खोजी गरिरहेको छ।

भरतपुर महानगरपालिका–१५ र कृषि तथा वन विज्ञान विश्वविद्यालय परिसरमा रहेको झाडी क्षेत्रमा करिब दुई महिनादेखि चितुवा देखिएपछि नियन्त्रणको प्रयास थालिएको हो। दिउँसो चितुवा नदेखिने र राति मात्र देखिने भएकाले नियन्त्रणमा लिन कठिन भएको डिभिजन वन कार्यालयका सूचना अधिकारी देवीप्रसाद पौडेलले बताए।

चितुवाको निगरानीका लागि पाँच स्थानमा सीसीक्यामेरा जडान गरिएको छ। यस्तै, तीन स्थानमा खोर र तीन स्थानमा खुट्टा ट्यापिङ राखिएको छ। वन्यजन्तुको तापक्रम पहिचान गर्न सक्ने थर्मल ड्रोनबाट समेत दिनको समयमा चितुवाको खोजी भइरहेको पौडेलले बताए।

उनका अनुसार उक्त क्षेत्रमा एउटा माउ र एउटा बच्चा चितुवा रहेको अनुमान गरिएको छ। एउटा बच्चा चितुवालाई भरतपुर–१५ बाट नियन्त्रणमा लिएर राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषमा राखिएको छ।

चितुवाको पाइला तथा गतिविधिका आधारमा खोरको स्थान परिवर्तन गरेर राख्ने गरिएको छ। चितुवालाई सहज हुने गरी खोर ट्यापिङको व्यवस्था गरिएको वन कार्यालयले जनाएको छ।

डिभिजन वन कार्यालयका वन अधिकृत सुदीप हमालका अनुसार कृषि तथा वन विज्ञान विश्वविद्यालय रामपुर परिसरको गाई अनुसन्धान कार्यक्रमअन्तर्गतको आवास क्षेत्रमा दुईपटक चितुवा देखिएको थियो।

सीसीक्यामेरामा एक साताअघि एउटा र आइतबार राति दुईवटा चितुवा देखिएको हमालले बताए। थर्मल ड्रोन प्रयोग गरेर खोजी गरिए पनि हालसम्म चितुवा फेला पर्न सकेको छैन।

चितुवा नियन्त्रणका लागि डिभिजन वन कार्यालय चितवन र राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषका प्राविधिक टोली परिचालन गरिएको छ।

Originally published on abcnews.com.np.