काठमाडौं । राष्ट्रियसभा सदस्य सुरेश आलेमगरले लोकतान्त्रिक व्यवस्थामा राज्य कुनै धर्मसँग आबद्ध हुन नसक्ने बताएका छन्। बुधबार राष्ट्रियसभा बैठकमा बोल्दै उनले लोकतन्त्रमा धर्म मान्ने वा नमान्ने अधिकार व्यक्तिमा हुने भएकाले राष्ट्रको कुनै निश्चित धर्म हुन नसक्ने धारणा राखेका हुन्।

आलेमगरले धर्म र राज्य दुवै संवेदनशील विषय भएकाले यी दुईलाई अलग राख्नुपर्ने बताए। उनका अनुसार व्यक्तिले आफ्नो धार्मिक आस्था रोज्न पाउने भए पनि राजनीतिक दल वा राज्यलाई कुनै निश्चित धर्मसँग जोड्नु लोकतान्त्रिक मूल्य र मान्यतासँग मेल खाँदैन।

‘धर्म र राज्य संवेदनशील विषय हुन्। नेताहरूको धर्म हुन सक्छ, तर कुनै पनि पार्टीको धर्म हुन सक्दैन,’ उनले राष्ट्रियसभा बैठकमा भने।

उनले लोकतान्त्रिक व्यवस्थामा धर्मसापेक्ष राष्ट्रको परिकल्पना गर्न नसकिने दाबी गरे। विगतको निरंकुश पञ्चायती व्यवस्थासँग तुलना गर्दै उनले त्यस समयमा राज्यलाई धर्मसँग जोडिएको भए पनि लोकतन्त्रमा त्यस्तो व्यवस्था स्वीकार्य नहुने बताए।

‘लोकतान्त्रिक व्यवस्थामा धर्मसापेक्ष राष्ट्र हुन सक्दैन। निरंकुश पञ्चायतमा धर्मसापेक्ष राष्ट्र थियो,’ आलेमगरले भने।

व्यक्तिको धर्म हुन्छ, राष्ट्रको हुँदैन

आलेमगरले धार्मिक स्वतन्त्रता लोकतान्त्रिक व्यवस्थाको महत्वपूर्ण पक्ष भएको उल्लेख गरे। प्रत्येक नागरिकले आफ्नो इच्छाअनुसार धर्म मान्न, आस्था राख्न वा धर्म परिवर्तन गर्न सक्ने अधिकार भए पनि त्यसलाई राज्यको पहिचानसँग जोड्न नहुने उनको भनाइ छ।

उनका अनुसार लोकतन्त्रमा धार्मिक आस्था व्यक्तिको निजी अधिकार र स्वतन्त्रताको विषय हो। त्यसैले व्यक्तिको धर्म हुन सक्ने भए पनि राष्ट्र वा राज्यलाई कुनै एउटा धर्मको प्रतिनिधिका रूपमा परिभाषित गर्न नहुने उनले स्पष्ट पारे।

उनको अभिव्यक्तिले नेपालमा धर्म र राज्यको सम्बन्धबारे जारी राजनीतिक बहसलाई राष्ट्रियसभाको बैठकमै प्रवेश गराएको छ।

Originally published on abcnews.com.np.