काठमाडौं  । पछिल्लो समय ठूलो बाढीको क्षति व्यहोरेको रसुवा र नुवाकोट क्षेत्रमा फेरि बाढीको जोखिम बढेको छ। शनिबार बिहान भोटेकोसी र त्रिशूली नदीको बहाव सतर्कता तहभन्दा तल रहे पनि दिउँसो वर्षासँगै नदीको बहाव बढ्न सक्ने भन्दै बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ।

बिहानको मापनअनुसार देशका प्रमुख नदीहरू कोसी, नारायणी, बागमती, कर्णाली र महाकाली तथा तिनका सहायक नदीहरूको बहाव पनि सतर्कता तहभन्दा तल रहेको छ। कन्काई, कमला, बबई, पूर्वी राप्ती तथा पश्चिम राप्ती नदीको अवस्था पनि बिहान सामान्य सीमामै रहेको महाशाखाले जनाएको छ।

तर वर्षाको सम्भावनाका कारण नदी तथा खोलाको बहाव दिउँसो बढ्दै जाने सम्भावना रहेको छ।

रसुवा र नुवाकोटमा सबैभन्दा बढी जोखिम

बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले रसुवा र नुवाकोट भएर बहने भोटेकोसी, त्रिशूली तथा आसपासका ससाना नदीमा बहाव उल्लेख्य बढ्ने अनुमान गरेको छ।

महाशाखाका अनुसार यी नदीमा आकस्मिक बाढीको उच्च सम्भावना रहेकाले विशेष सतर्कता आवश्यक छ।

पछिल्लो समय भोटेकोसीमा आएको विनाशकारी बाढीका कारण रसुवा र आसपासका क्षेत्रमा ठूलो जनधनको क्षति भएको अवस्थामा पुनः बाढीको सम्भावना देखिएपछि स्थानीय प्रशासन तथा बासिन्दालाई थप सचेत हुनुपर्ने अवस्था आएको छ।

४७ जिल्लाका साना नदीमा मध्यम जोखिम

महाशाखाका अनुसार आज काठमाडौंसहित ४७ जिल्ला तथा आसपास भएर बहने ससाना नदी र खोलामा पनि बहाव उल्लेख्य बढ्न सक्नेछ।

ती जिल्लामा ताप्लेजुङ, पाँचथर, तेह्रथुम, संखुवासभा, खोटाङ, इलाम, धनकुटा, सोलुखुम्बु, दोलखा, रामेछाप, सिन्धुली, काभ्रेपलाञ्चोक, ललितपुर, भक्तपुर, काठमाडौं, सिन्धुपाल्चोक, धादिङ, मकवानपुर, चितवन, नवलपरासी पूर्व, नवलपरासी पश्चिम, गोरखा, पाल्पा, तनहुँ, लमजुङ, कास्की, स्याङ्जा, पर्वत, म्याग्दी, बागलुङ, रुकुमपूर्व, रुकुमपश्चिम, जाजरकोट, सुर्खेत, दैलेख, अछाम, कालीकोट, जुम्ला, मुगु, हुम्ला, बाजुरा, बझाङ, दार्चुला, बैतडी, डोटी, डडेल्धुरा र कञ्चनपुर रहेका छन्।

यी जिल्लाका ससाना नदी तथा खोलामा बहाव बढ्दा आकस्मिक बाढीको मध्यम जोखिम रहने महाशाखाले जनाएको छ।

‘अहिले सामान्य छ’ भनेर ढुक्क नहुन आग्रह

बिहान नदीको बहाव सतर्कता तहभन्दा तल रहनुलाई तत्काल जोखिम नभएको संकेतका रूपमा मात्र लिन नहुने पूर्वानुमान महाशाखाको चेतावनी छ।

वर्षापछि केही घण्टामै ससाना नदी तथा खोलाको बहाव तीव्र रूपमा बढ्न सक्ने भएकाले नदी किनार, खोला आसपास तथा जोखिमयुक्त क्षेत्रमा बसोबास गर्नेहरूलाई सतर्क रहन आग्रह गरिएको छ।

विशेषगरी रसुवा र नुवाकोटमा भोटेकोसी र त्रिशूलीको अवस्था निरन्तर निगरानी गर्नुपर्ने देखिएको छ।

बाढी प्रभावित क्षेत्रमा थप चुनौती

भोटेकोसी र त्रिशूली आसपासका क्षेत्रमा यसअघि नै बाढीबाट सडक, पुल, बस्ती तथा विभिन्न पूर्वाधारमा ठूलो क्षति पुगेको छ। यस्तो अवस्थामा पुनः ठूलो वर्षा भए उद्धार तथा आवागमनमा थप चुनौती आउन सक्ने जोखिम छ।

त्यसैले नदीको बहाव मात्रै होइन, पहिरो, सडक अवरुद्ध हुने अवस्था र कमजोर बनेका संरचनाको जोखिमसमेत ध्यानमा राखेर सावधानी अपनाउनुपर्ने देखिन्छ।

बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले नदीको पछिल्लो अवस्था र सम्भावित जोखिमबारे नियमित सूचना सार्वजनिक गरिरहेको छ। स्थानीय तह र सुरक्षा निकायले पनि जोखिम क्षेत्रमा निगरानी बढाउनुपर्ने अवस्था छ।

सन्देश स्पष्ट छ—बिहान नदी शान्त देखिए पनि दिउँसोको वर्षासँगै अवस्था फेरिन सक्छ। विशेषगरी रसुवा–नुवाकोट क्षेत्रमा भोटेकोसी र त्रिशूलीलाई हल्का रूपमा नलिन महाशाखाले उच्च सतर्कताको संकेत दिएको छ।

Originally published on abcnews.com.np.