काठमाडौं । इन्डोनेसियाको चर्चित माउन्ट अनाक क्राकाटोआ ज्वालामुखीमा आइतबार शक्तिशाली विस्फोट भएको छ। विस्फोटपछि ज्वालामुखीबाट निस्किएको खरानी र धुवाँको बाक्लो बादल आकाशमा करिब ५० हजार फिट उचाइसम्म पुगेको अधिकारीहरूले बताएका छन्।

ज्वालामुखीबाट निस्किएको खरानी तीव्र हावासँगै आसपासका विमानस्थल क्षेत्रसम्म फैलिन थालेपछि हवाई उडान प्रभावित भएका छन्। विमानस्थल सञ्चालकका अनुसार ५८ अन्तर्राष्ट्रिय उडानसहित कुल ३०१ उडान प्रभावित भएका छन्।

हालसम्म ज्वालामुखी विस्फोटबाट मानवीय क्षति वा ठूलो भौतिक क्षति भएको विवरण भने प्राप्त भएको छैन।

खरानीका कारण उडान रद्द र स्थगित

वायुमण्डलमा फैलिएको ज्वालामुखीको खरानी विमानको उडानका लागि जोखिमपूर्ण मानिने भएकाले यात्रुको सुरक्षालाई प्राथमिकता दिँदै केही उडान स्थगित तथा रद्द गरिएको छ।

सिंगापुर एयरलाइन्सले जकार्ता आउने र जकार्ताबाट बाहिरिने आइतबारका सबै उडान रद्द गरेको जनाएको छ। त्यस्तै, एयरएसियाले पनि आफ्ना केही उडान रद्द तथा पुनःनिर्धारण गरेको छ।

गरुडा इन्डोनेसियाले यात्रुहरूलाई विमानस्थलतर्फ जानुअघि आफ्नो उडानको पछिल्लो अवस्थाबारे जानकारी लिन आग्रह गरेको छ।

ज्वालामुखीको खरानी हावाको दिशाअनुसार फैलिने भएकाले प्रभावित क्षेत्र र उडानको अवस्था निरन्तर परिवर्तन हुन सक्ने अधिकारीहरूले बताएका छन्।

शुक्रबार रातिदेखि लगातार गतिविधि

अनाक क्राकाटोआमा शुक्रबार रातिदेखि नै निरन्तर ज्वालामुखीय गतिविधि भइरहेको बताइएको छ। आइतबारको विस्फोट त्यसैको पछिल्लो शक्तिशाली घटना हो।

यो ज्वालामुखी जुलाई २ देखि सतर्कताको दोस्रो उच्च तह ‘अलर्ट लेभल–३’ मा राखिएको छ।

अधिकारीहरूले ज्वालामुखी आसपासका गतिविधिलाई निरन्तर निगरानी गरिरहेका छन् र स्थानीय बासिन्दालाई सुरक्षासम्बन्धी निर्देशन पालना गर्न आग्रह गरेका छन्।

मास्क र सुरक्षात्मक चस्मा प्रयोग गर्न आग्रह

इन्डोनेसियाको राष्ट्रिय विपद् व्यवस्थापन एजेन्सीले ज्वालामुखीको खरानी प्रभावित क्षेत्रमा रहेका बासिन्दालाई बाहिर निस्कँदा मास्क तथा सुरक्षात्मक चस्मा प्रयोग गर्न सुझाव दिएको छ।

ज्वालामुखीको खरानीले आँखा तथा श्वासप्रश्वास प्रणालीमा समस्या निम्त्याउन सक्ने भएकाले सम्भव भएसम्म घरभित्रै बस्न र बाहिर निस्कनुपरे आवश्यक सुरक्षा सामग्री प्रयोग गर्न अधिकारीहरूले आग्रह गरेका छन्।

विशेषगरी खरानी बाक्लो रूपमा फैलिएको अवस्थामा सडक तथा हवाई यातायातसमेत प्रभावित हुन सक्ने भएकाले स्थानीय प्रशासनले परिस्थितिको मूल्यांकन गरिरहेको छ।

सेमेरुमा पनि विस्फोट

इन्डोनेसियामा अनाक क्राकाटोआसँगै अन्य सक्रिय ज्वालामुखीमा पनि गतिविधि बढेको छ।

माउन्ट सेमेरु, माउन्ट मेरापी, लेवोटोबी लाकी–लाकी र सिनाबुङ पनि सतर्कताको लेभल–३ मा रहेको बताइएको छ।

आइतबार माउन्ट सेमेरुमा समेत विस्फोट भएको थियो। त्यसबाट निस्किएको खरानी करिब एक किलोमिटर उचाइसम्म पुगेको थियो।

इन्डोनेसिया ‘प्यासिफिक रिङ अफ फायर’ क्षेत्रमा पर्ने भएकाले यहाँ ठूलो संख्यामा सक्रिय ज्वालामुखी छन्। यस क्षेत्रमा भूकम्प तथा ज्वालामुखी गतिविधि तुलनात्मक रूपमा बढी हुने गर्छ।

अहिले सुनामीको खतरा छैन

अनाक क्राकाटोआको विस्फोटपछि आसपासका क्षेत्रमा सुनामीको जोखिमबारे पनि चासो बढेको थियो।

तर प्रारम्भिक अध्ययन तथा निगरानीका आधारमा हाल सुनामीको खतरा नरहेको अधिकारीहरूले बताएका छन्।

यससँगै अधिकारीहरूले ज्वालामुखीको गतिविधि, समुद्री सतह तथा आसपासको अवस्थालाई निरन्तर निगरानी गरिरहेको जनाएका छन्।

अनाक क्राकाटोआको गतिविधिले हवाई यातायातमा तत्काल प्रभाव पारे पनि अहिलेसम्म मानवीय क्षतिको विवरण नआउनु राहतको विषय बनेको छ। तर ज्वालामुखी सक्रिय रहेकाले स्थानीय बासिन्दा र यात्रुहरूलाई आधिकारिक सुरक्षा तथा उडानसम्बन्धी सूचनामा ध्यान दिन आग्रह गरिएको छ।

Originally published on abcnews.com.np.