काठमाण्डौ ।
१० वर्षे माओवादी सशस्त्र आन्दोलनको मोर्चावद्ध लडाईमा सयांै मृत्युलाई जितेका प्रकाश दाहाल अन्ततः मंसिर ३ आइतबार मिर्मिरेसंगै मृत्यस“ग हार्न पुगे ।
आजभन्दा करिब ३६ वर्ष अघि जन्मिएका प्रकाश माओवादी विद्रोहका सयौ मोर्चामा आम्नेसाम्ने भिडन्तमा खटे । सयौ मोर्चामा कुशल योद्धाको प्रदर्शन गरेका प्रकाशलाई मंसिर ३ गते मृत्युले हराइ छाड्यो । सरल र सहज स्वभावका प्रकाशले औपचारीक अध्ययनको पाटोलाई छोडेर गरिखाने वर्गको सत्ता स्थापनाका लागि भन्दै माओवादी आन्दोलनमा बाल्यकालदेखिनै होमीए । इमानको राजनीतिबाट दिक्षित प्रकाशले माओवादी आन्दोलनको सयौ राजनीतिक तथा फौजी लडाईमा प्रत्यक्ष सहभागी भए । मुक्ति या मृत्युको कफन बा“धेर युद्धको मोर्चामा लामबद्ध बनेका प्रकाश तीन दिदीका एक मात्र भाइ हुन् ।

नेपाली राजनीतिका शिर्ष पुरुष प्रचण्ड नेतृ सीता दाहालका एकमात्र छोरा प्रकाश सामान्य घरपरिवारमा जन्मिएका थिए । बाल्यकालसम्म गृहजिल्ला चितवनमै विताएका प्रकास विद्यालय तहको अध्यनन गर्दै गर्दा दिदीहरुस“ग भारतमा समेत बसे । प्रचण्डको छोरा भएकै कारण जनयुद्ध सुरु भएपनि सरकारी स्तरबाट असुरक्षाककै कारण उनी अध्ययनलाई अधुरै छाडि जनयुद्धमा होमिएन बाध्य भए ।
प्रचण्डको छोरा भएकै कारण मात्र उनको राजनीतिक उचाई थिएन । दशवर्षे माओवादी जनयुद्धमा उनले बगाएको पसिनाको मूल्य अथाह छ । युद्धका थुप्रै मोर्चामा भिडेका प्रकाश तत्कालीन माओवादीको आधार इलाका रोल्पा र रुकुमका गाउ“बस्तीमा धेरै समय बसेर युद्धमोर्चामा लामवद्ध भए । २ सय ४० वर्षे सामन्ती सत्ता ढालेर जनताको व्यवस्था ल्याउन निरन्तर उनी बम र बारुदस“ग सयौ रात कटाएका थिए ।

सामान्ती राज्य सत्ता भत्काउने सपना साहास र सौर्य प्रदर्शन गर्दै युद्ध मोर्चामा लड्नु सामान्य थिएन् । समग्र नेपालको राजनीतिक सामाजिक आर्थिक रुपान्तरण लागि बाबुको नेतृत्वमा थालिएको विद्रोहको ताप राप बमबारी तुवालोमा उनले आफूलाई समर्पित गरे ।
आकस्मिक हृदयघातसंग हारेका प्रकासलाई सामाजिकरुपमा धेरैले आलोचना गरेपनि मृत्यका बेला बिस्तरामा एक्लै थिए । लाजिम्पाटको प्रचण्ड निवासमा एक्लै सुतेका प्रकाशलाई हृदयघात हुंदा पानी पिलाउने पनि कोही थिएनन् । बिहान उठाउन पुग्दा उनी बिदावारी भै सकेका थिए । नर्भिक अस्पतालका मुटु रोग बिशषज्ञ जेपी जयसवालले अस्पताल ल्याउनु ३ घण्टा पुर्व नै प्रकाशलाई हृदयघात भएको अनुमान लगाउंछन् ।
जिवनमा आलोचना योग्य केहि असमाजीक कार्यका कारण यदाकदा आलोचीत हुने प्रकाशले पार्टी प्रतिको निष्ठा र पिता प्रतिको समर्पणमा कहिल्यै कुनै कमजोरी गरेनन् । सामान्यतया अरु शिर्ष नेताका सन्तानले उच्चशिक्षा लिएर उच्चपदमा प्रतिस्पर्धा गरिरहंदा उनी बाबुको सुरक्षाअंग बन्नमै रमाए ।
बाबुले थालेको परिवर्तनको आन्दोलनलाई उनले जीवनमरणको लडाईमा आफूलाई समर्पिर्तनै गरे बुवा र सिंगो पार्टीलाई साथ दिए । बाबुको नेतृत्वमा थालिएको गणतन्त्र, धर्मनिरपेक्ष, संघियता, समावेशी र सामाजिक न्यायको आन्दोलनमा उनी निरन्तर लागि परे । नेकपा माओवादी केन्द्रको केन्द्रीय सदस्य तथा पार्टी हेडक्वार्टरका सचिवालय सदस्यको जिम्मेवारीमा थिए । आइतबार आकस्मिक हृदयघात भएका प्रकाशलाई साढे पा“च बजे थापाथलिस्थित नर्भिक अस्पतालमा पुराइएको भएपनि बचाउन सकिने कुनै सम्भावना भएन ।
राजनीतिक रुपले दिक्षित सकुशल योद्धा प्रकाश सामाजिक अभियान्ता समेत हुन । विनाशाकारी भूकम्पले भत्किएका गँउ“बस्ती होउन् या बाढीपहिरोले उजाड बनाइएका बस्तीमा उनी सधै पुग्थे । भूकम्पले भत्काएका आत्माहरुलाई शान्त बनाउन र उनीहरुको जीवनरक्षाका लागि सधै खट्ने प्रकाश सामाजिक क्षेत्रमा पनि निकै प्रिय थिए । अझै युवा वर्गमा घुलमिल हुन सक्ने खुबी उनमा थियो । पछिल्ला समयहरुमा कृषकको छोरो भएकाले र बाल्यकालमा समेत खेती किसान गरेकैले होला प्रकासले कृषि क्ष्ँेत्रलाई प्राथमिकतमा राख्दै आएका थिए । उनी अभियान्ता पनि हुन् । उनले देशका निम्ति गरेका बलिदान त्याग र सर्मपणको राज्यले सही मूल्याकन गर्न सकोस् । देश परिवर्तनमा हिडे एक योद्धाको अल्पायू मै भएको निधनले सारा नेपाली स्तब्ध भएका छन् । यस दुःखको घडीमा सबैले धैर्यधारण गरि प्रकाशले देखेका सपना पुरा गर्न सबैले हिम्मत गर्र्नै पर्ला ।
हाम्रो पनि श्रद्धाञ्जली प्रकाशलाई