काठमाडौं, ७ माघ । सातै प्रदेशका निर्वाचित प्रदेशसभाका सदस्यहरुले आईतबार पद तथा गोपनियताको शपथ ग्रहण गरेसँगै प्रदेश सरकार गठनका लागि बाटो खुल्ला भएको छ ।

नेपालको संवैधानिक व्यवस्थ अनुसार प्रदेश प्रमुखले प्रदेशसभा निर्वाचनको अन्तिम परिणाम घोषणा भएको मितिले ३० दिनभित्र प्रदेशको मुख्यमन्त्री नियुत्त गर्नुपर्नेछ । प्रदेशसभामा बहुमत प्राप्त संसदिय दलको नेता नै मुख्यमन्त्रीमा नियुत्त हुनेछन् ।

कुनै दलको स्पष्ट बहुमत नभएमा दुई वा दुईभन्दा बढी दलको समर्थनमा बहुमत प्राप्त गर्नसक्ने सदस्यलाई प्रदेश प्रमुखले मुख्यमन्त्री नियुक्त गर्न सक्नेछ । तर प्रदेशसभा निर्वाचन परिणाम सार्वजनिक भएको तीस दिनभित्र मुख्यमन्त्री नियुक्त हुन नसकेमा प्रदेश प्रमुखले सबैभन्दा बढी सदस्य भएको संसदीय दलको नेतालाई मुख्यमन्त्रीमा नियुक्त गर्नेछ ।

यसरी नियक्त हुने मुख्यमन्त्रीले नियुक्त भएको ३० दिनभित्र विश्वासको मत प्राप्त गर्नुपर्नेछ । त्यसपछि मुख्यमन्त्रीले कुल सदस्यको २० प्रतिशतभन्दा नबढ्ने गरी मन्त्रिपरिषद् गठन गर्नेछ ।

निर्वाचन आयोगले प्रदेशसभा निर्वाचनको अन्तिम परिणाम गत बुधबार सार्वजनिक गरेको थियो । त्यसको ३० दिन अर्थात् अबको २६ दिनभित्रमा प्रदेशको मुख्यमन्त्री नियुक्त हुनेछन् ।

नेपालको संविधान २०७२ ले प्रावधान गरेको प्रदेशसभासम्बन्धित धारा र उपधाराहरु.. 

संविधानको धारा १६८ को उपधारा १

धारा १६८ ले प्रदेश प्रमुखलाई बहुमत प्राप्त दलको संसदीय दलको नेतालाई मुख्यमन्त्रीमा नियुक्त गर्ने अधिकार दिएको छ।

तर प्रदेशसभामा कुनै पनि दलको स्पष्ट बहुमत नभएमा दुई वा दुईभन्दा बढी दलको समर्थनमा बहुमत प्राप्त गर्नसक्ने सदस्यलाई प्रदेश प्रमुखले मुख्यमन्त्री नियुक्त गर्न सक्ने व्यवस्था धारा १६८ को उपधारा २ मा छ ।

संविधानको धारा १६८ को उपधारा २

यसैगरि प्रदेशसभा निर्वाचनको अन्तिम परिणाम घोषणा भएको मितिले ३० दिनभित्र मुख्यमन्त्री नियुक्त हुन नसकेमा प्रदेश प्रमुखले सबैभन्दा बढी सदस्य भएको दलको संसदीय दलको नेतालाई मुख्यमन्त्री नियुक्त गर्ने र यसरी नियुक्त हुने मुख्यमन्त्रीले नियुक्त भएको ३० दिनभित्र विश्वासको मत प्राप्त गर्नुपर्ने व्यवस्था धारा १६८ कै उपधारा ४ मा उल्लेख छ ।

धारा १६८ उपधारा ४