काठमाडौं । प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ले बाढी प्रभावित क्षेत्रको अवस्था अझै चुनौतीपूर्ण रहेको बताएका छन् । बिहीबार नुवाकोट पुगेर बाढीपहिरोबाट क्षति भएका क्षेत्रको निरीक्षण गरेका प्रधानमन्त्री दाहालले उद्धार कार्यमा राज्यका सबै संयन्त्र परिचालन गरिएको जानकारी दिए ।

“अवस्था अझै चुनौतीपूर्ण छ, तर सरकारले सम्भव भएसम्मका सबै प्रयास गरिरहेको छ,” प्रधानमन्त्री दाहालले सामाजिक सञ्जालमार्फत व्यक्त गरेका छन्, “एक–एक नागरिकको जीवनरक्षा, बेपत्ताको खोजी, घाइतेको उपचार र प्रभावित परिवारलाई तत्काल राहत पुर्याउनु हाम्रो पहिलो प्राथमिकता हो ।”

प्रधानमन्त्रीले बाढीपछि सरकारले गरिरहेका खोजी तथा उद्धार कार्यहरूको विस्तृत जानकारी दिए ।

सुरक्षाकर्मी परिचालन

खोज तथा उद्धार कार्यलाई उच्च प्राथमिकता दिँदै नेपाली सेना, सशस्त्र प्रहरी बल र नेपाल प्रहरीका कुल १३ हजार २९५ सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको छ । यसमध्ये नेपाल प्रहरीका ७,२५०, नेपाली सेनाका ४,२०० र सशस्त्र प्रहरी बलका १,८४५ जना समावेश छन् । नेपाली सेनाको Joint Operation Committee, NDRRMA को Quick Action Team तथा प्रधानमन्त्री कार्यालयको Rapid Action Team मार्फत निरन्तर समन्वय भइरहेको छ ।

हवाई तथा स्थलमार्गबाट उडानमार्फत उद्धार कार्य जारी छ । आजसम्म ६९ वटा हवाई उडान सञ्चालन गरी ५७३ जनालाई सुरक्षित स्थानमा लगिएको छ । थप हेलिकप्टरहरू तयार अवस्थामा राखिएका छन्, र निजी हेलिकप्टरहरू पनि सरकारी समन्वय प्रणालीअन्तर्गत उद्धार तथा राहत वितरणमा परिचालन गरिएको छ । हवाई उद्धारमा बिरामी, गर्भवती महिला, बालबालिका, ज्येष्ठ नागरिक र अपांगता भएका व्यक्तिलाई प्राथमिकता दिइएको छ ।

तत्काल राहत सामग्री वितरण

रसुवा, नुवाकोट र धादिङलगायतका प्रभावित क्षेत्रमा फसेका नागरिक तथा सुरक्षाकर्मीलाई सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गर्ने कार्य जारी रहेको छ । करिब ३,५०० जनालाई तत्काल बसोबास गराउन विद्यालय तथा सार्वजनिक भवनमा अस्थायी आवासको व्यवस्था गरिएको छ ।

प्रभावित नागरिकका लागि रसुवामा १ करोड, नुवाकोटमा १ करोड र धादिङमा ५० लाख रुपैयाँ राहत रकम परिचालन गरिएको छ । चाउचाउ, बिस्कुट, स्लिपिङ ब्याग, म्याट्रेस, ब्ल्याङ्केटलगायतका राहत सामग्रीसहित १० ट्रक भरिएर पठाइएको छ, थप खाद्य तथा गैरखाद्य सामग्री हेलिकप्टरमार्फत पनि प्रभावित क्षेत्रमा पुर्याइँदैछ ।

स्वास्थ्य सेवा र पूर्वाधार पुनर्निर्माण

प्रभावित क्षेत्रमा अस्थायी राहत शिविर सञ्चालन गरी खाना, खानेपानी र आवश्यक आधारभूत सेवाको व्यवस्था गरिएको छ । नेपाल रेडक्रस, नेपाल स्काउट, लायन्स क्लब तथा अन्य स्वयंसेवी संस्था पनि राहत वितरणमा सक्रिय छन् । रेडक्रसले करिब ३०,००० जनालाई पुग्ने पर्याप्त राहत सामग्री प्रभावित क्षेत्रमा पठाएको छ ।

स्वास्थ्य आपत्कालीन कार्यसञ्चालन केन्द्र (HEOC) सक्रिय गरिएको छ । वीर अस्पताल, ट्रमा सेन्टर, शिक्षण अस्पताल, सिभिल अस्पताल, पाटन अस्पताल तथा प्रहरी अस्पताललाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ । वीर र ट्रमा सेन्टरमा १००/१०० र पाटन अस्पतालमा ६० वटा आपत्कालीन शय्या तयार गरिएको छ । आवश्यक पर्दा मेडिकल टोली, औषधि, एम्बुलेन्स र रक्तसञ्चार सेवा पनि परिचालन गरिनेछ । प्रभावित तथा घाइते नागरिकको निःशुल्क उपचार सुनिश्चित गरिएको छ ।

दूरसंचार सेवा र अन्य सहयोग

प्रभावित क्षेत्रमा जेनेरेटर, पोर्टेबल मोबाइल टावर, ब्याट्री, स्वास्थ्य सामग्री, टेन्ट तथा फलाम/ढुंगा काट्ने मेसिनलगायतका अत्यावश्यक सामग्री हवाई तथा स्थलमार्गबाट पठाइँदैछ । विपद् व्यवस्थापनमा प्रयोग हुने फिल्ड अस्पताल सेट (BHISHMA CUBE) समेत त्रिशूलीतर्फ पठाइएको छ ।

दूरसंचार सेवा पुनःस्थापनालाई उच्च प्राथमिकता दिइएको छ । हालसम्म नेपाल टेलिकमका ३८ र एनसेलका ३२ गरी कम्तीमा ७० वटा टावर/साइट बन्द भएका छन् । प्राविधिक टोली, जेनेरेटर र ब्याट्री हेलिकप्टरमार्फत प्रभावित क्षेत्रमा पुर्याएर सेवा पुनःस्थापनाको काम भइरहेको छ । प्रभावित नागरिकलाई तत्काल निःशुल्क सञ्चार सुविधा उपलब्ध गराइएको छ । नेपाल टेलिकमले दैनिक २ जीबी डेटा, ५० एसएमएस र निःशुल्क भ्वाइस कल तथा एनसेलले पनि निःशुल्क भ्वाइस/डाटा र एसएमएस सुविधा उपलब्ध गराएका छन् । अस्थायी मोबाइल कनेक्टिभिटी र चार्जिङ सुविधा विस्तार भइरहेको छ ।

सतर्कता र समन्वय

सडक, पुल, खानेपानी, विद्युत् तथा दूरसञ्चारलगायत अत्यावश्यक पूर्वाधारको तत्काल पुनःसञ्चालनलाई उच्च प्राथमिकता दिइएको छ । सम्भावित थप जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै नदी तटीय क्षेत्रका नागरिकलाई उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरिएको छ । रसुवा, नुवाकोट, धादिङ, गोरखा तथा चितवनका जोखिमयुक्त नदी तटीय क्षेत्रका नागरिकलाई सुरक्षित स्थानमा जान अनुरोध गरिएको छ ।

राहत तथा उद्धार कार्यलाई थप प्रभावकारी बनाउन संघ, प्रदेश, स्थानीय तह, सुरक्षा निकाय, स्वास्थ्य संस्था, रेडक्रस, स्वयंसेवी संस्था तथा विकास साझेदारबीच निरन्तर समन्वय भइरहेको छ ।

Originally published on abcnews.com.np.